Reprezentacja Norwegii w piłce nożnej
Reprezentacja Norwegii w piłce nożnej mężczyzn – zespół piłkarski, biorący udział w imieniu norwegii w meczach i sportowych imprezach międzynarodowych, powoływany przez selekcjonera, w którym mogą występować wyłącznie zawodnicy posiadający obywatelstwo norweskie. Za jego funkcjonowanie odpowiedzialny jest Norweski Związek Piłki Nożnej. Reprezentacja Norwegii od 1908 roku jest członkiem FIFA, a od 1954 - UEFA.
Bieżące eliminacje
Eliminacje do ME 2012 - tabela grupa H
Grupa E
Historia
Norwegowie brali udział Igrzyskach Olimpijskich 1936, gdzie wywalczyli brązowy medal, oraz w mundialu 1938.
Po II wojnie światowej Norwegia należała do grupy europejskich autsajderów. W eliminacjach do kolejnych mistrzostw świata i Europy zajmowała zazwyczaj ostatnie lub przedostatnie miejsce. I chociaż czasem zdarzały się niespodziewane zwycięstwa, jak wygrana z wicemistrzem Europy Jugosławią 3:0 w kwalifikacjach do mundialu 1966, to były to przypadki odosobnione. W walce o mundial 1974 Norwegowie nie tylko ulegli 0:9 Holandii, ale także nie potrafili sobie poradzić z Luksemburgiem.
Odrodzenie zespołu nastąpiło dopiero w latach 90. W 1990 roku funkcję selekcjonera objął dotychczasowy opiekun drużyny młodzieżowej Egil Olsen. Cztery lata później jego podopieczni po pięćdziesięcioczteroletniej przerwie ponownie zagrali w finałach mistrzostw świata. W grupie eliminacyjnej do tego turnieju zajęli pierwsze miejsce, wyprzedzając m.in Holandię, Anglię i Polskę. Jednak na mundialu zwycięstwo w pierwszym meczu z Meksykiem okazało się niewystarczające do awansu do drugiej rundy, gdyż w pozostałych spotkaniach podopieczni Olsena zdobyli tylko jeden punkt (0:1 z Włochami i 0:0 z Irlandią). Mimo porażki, piłkarzami norweskimi zaczęły interesować się zachodnie kluby, głównie z Premiership. Właśnie do Anglii trafiła najsilniejsza reprezentacja Norwegów; bramkarz Erik Thorstvedt grał w Tottenhamie Hotspur, gdzie niedługo potem zmienił go jego następca w drużynie narodowej Frode Grodås, w Manchesterze United przez wiele lat występowali obrońcy Henning Berg, Ronny Johnsen i napastnik Ole Gunnar Solskjær, którzy w 1999 roku zdobyli z nim Puchar Mistrzów, a partner Solskjæra z ataku Tore André Flo z Chelsea F.C. wywalczył rok wcześniej Puchar Zdobywców Pucharów. Karierę na Wyspach zrobili także m.in. obrońcy Gunnar Halle, Stig Inge Bjørnebye i pomocnik Øyvind Leonhardsen. W niemieckiej Bundeslidze dobrze sobie radził Kjetil Rekdal, a w Hiszpanii Dan Eggen, który z Deportivo Alavés awansował w 2001 roku do finału Pucharu UEFA. W lidze norweskiej w tamtym czasie zdecydowanym liderem był Rosenborg Trondheim, występujący w latach 90. niemal rokrocznie w Lidze Mistrzów.
Do Anglii trafiali głównie bramkarze i obrońcy, ponieważ to formacja defensywna była najsilniejszą stroną drużyny prowadzonej przez Olsena. Selekcjoner preferował ustawienie 1-4-5-1, a sposób gry Norwegów nazywał "agresywnym przeszkadzaniem". Krytycy zarzucali reprezentacji brak polotu i nieefektowny, toporny styl gry.
Olsen złożył dymisję po mundialu 1998, gdzie drużyna po raz pierwszy w historii awansowała do drugiej rundy. W rozgrywkach grupowych wygrała m.in. z obrońcami mistrzowskiego trofeum Brazylijczykami. W 1/8 finału lepsi o jedną bramkę okazali się Włosi.
Następcą Olsena został jego asystent Nils Johan Semb, który z powodzeniem kontynuował i rozwijał myśl szkoleniową poprzednika. Wciąż stawiał na doświadczonych zawodników, do których dołączyli John Arne Riise, John Carew, Eirik Bakke i Steffen Iversen. W 1999 roku reprezentacja na dwanaście meczów zanotowała dziesięć zwycięstw i w plebiscytach zarówno "France Football" jak i "Piłki Nożnej" została wybrana najlepszą drużyną roku. Jednak pierwszy w historii występ w finałach mistrzostw Europy na Euro 2000 zakończył się rozczarowaniem; podopieczni Semba po zwycięstwie w inauguracyjnym spotkaniu z Hiszpanią zremisowali ze Słowenią i przegrali z Jugosławią i zajęli w grupie trzecie miejsce. Po tym turnieju wraz z odejściem z kadry wielu najbardziej doświadczonych piłkarzy rozpoczął się trwający do dziś kryzys piłki norweskiej.
W eliminacjach do mundialu 2002 Norwegowie dali się wyprzedzić Polsce, Ukrainie i Białorusi. Nowe pokolenie zawodników nie potrafiło zastąpić starszych graczy, a dotychczasowi liderzy - Flo, Solskjær i Carew - stracili miejsca w drużynach klubowych. Kolejne kwalifikacje, do Euro 2004, również podopieczni Semba przegrali, tym razem w barażach z Hiszpanią. Po ostatnim meczu do dymisji podał się selekcjoner Semb.
Jego następcą został Åge Hareide. Pierwszym sprawdzianem jego szkoleniowych umiejętności była walka o awans do mundial 2006, ale Norwegowie ponownie zawiedli (porażka w barażach z Czechami). W eliminacjach Euro 2008 do ostatniej kolejki rywalizowali o występ na austriacko-szwajcarskich boiskach, jednak ostatecznie zajęli trzecie miejsce w grupie, za Grecją i Turcją.
W kwalifikacjach do mundialu 2010 grali z Holandią, Szkocją, Islandią oraz z Macedonią. Eliminacje Norwegowie rozpoczęli także pod wodzą Hareidego, jednak po słabym starcie (2:2 z Islandią, 0:0 ze Szkocją i 0:1 z Holandią) w grudniu 2008 roku selekcjoner złożył dymisję. Zastąpił go twórca największych sukcesów w historii norweskiej kadry 68-letni Egil Olsen. Ostatecznie Norwegowie zajęli drugie miejsce za Holandią i pomimo zajęcia drugiego miejsca nie zakwalifikowali po raz kolejny na mistrzostwa świata i nie wystąpili w barażu gdyż dorobek punktowy był niewystarczający do gry w barażach.
Udział w mistrzostwach świata
- 1930 – Nie brała udziału
- 1934 – Nie brała udziału
- 1938 – Pierwsza runda
- 1950 – Nie brała udziału
- 1954 – Nie zakwalifikowała się
- 1958– 1990 – Nie zakwalifikowała się
- 1994 – Runda grupowa
- 1998 – 1/8 finału
- 2002 - 2010 – Nie zakwalifikowała się
- 2014 - Kwalifikacje trwają
Udział w mistrzostwach Europy
- 1960 – 1996 – Nie zakwalifikowała się
- 2000 – Runda grupowa
- 2004 – Nie zakwalifikowała się
- 2008 – Nie zakwalifikowała się
- 2012 – Nie zakwalifikowała się
Sztab szkoleniowy
- Selekcjoner: Egil Olsen
- Asystent: Ola By Rise
- Trener bramkarzy: Jørn Jamtfall
- Trener przygotowania fizycznego: Roar Robinson
- Lekarz: Thor Einar Andersen
Rekordziści
Stan na 10 września 2009.
{ width="100%"{ border="1" cellpadding="3" style="border-collapse: collapse; text-align: center;"
style=background:#efefef
Najwięcej występów w kadrze
style=background:#efefef
!#
!Nazwisko
!Lata gry
w kadrze
!Mecze
1
style="text-align:left;" Thorbjørn Svenssen
1947-62
104
2
style="text-align:left;" Henning Berg
1992-04
100
3
style="text-align:left;" Erik Thorstvedt
1982-96
97
4
style="text-align:left;" John Arne Riise*
od 2000
88
5
style="text-align:left;" Øyvind Leonhardsen
1990-03
86
6
style="text-align:left;" Kjetil Rekdal
1987-00
83
7
style="text-align:left;" John Carew*
od 1998
80
8
style="text-align:left;" Erik Mykland
1990-00
78
9
style="text-align:left;" Steffen Iversen*
od 1998
77
10
style="text-align:left;" Svein Grøndalen
1973-84
77
}
{ border="1" cellpadding="3" style="border-collapse: collapse; text-align: center;"
style=background:#efefef
Najwięcej goli w kadrze
style=background:#efefef
!#
!Nazwisko
!Lata gry
w kadrze
!Mecze
(Gole)
1
style="text-align:left;" Jørgen Juve
1928-37
45 (33)
2
style="text-align:left;"Einar Gundersen
1917-28
33 (26)
3
style="text-align:left;"Harald Hennum
1949-60
43 (25)
4
style="text-align:left;"Tore André Flo
1995-04
77 (23)
=
style="text-align:left;"Ole Gunnar Solskjær
1995-07
66 (23)
6
style="text-align:left;"Gunnar Thoresen
1946-59
64 (22)
7
style="text-align:left;"John Carew*
od 1998
80 (21)
=
style="text-align:left;"Steffen Iversen*
od 1998
77 (21)
9
style="text-align:left;"Jan Åge Fjørtoft
1986-96
71 (20)
10
style="text-align:left;"Odd Iversen
1967-79
45 (19)
=
style="text-align:left;"Øyvind Leonhardsen
1990-03
86 (19)
=
style="text-align:left;"Olav Nilsen
1962-71
62 (19)
}
}
- Gwiazdką oznaczono piłkarzy branych pod uwagę przy ustalaniu obecnej kadry.
Trenerzy reprezentacji Norwegii od lat 80.
- 1978-87 - Tor Røste Fossen
- 1987-88 - Tord Grip
- 1988-90 - Ingvar Stadheim
- 1990-98 - Egil Olsen
- 1998-03 - Nils Johan Semb
- 2003-08 - Åge Hareide
- od 2009 - Egil Olsen
Mecze z Polską
Piłkarze Norwegii grali z Polską osiemnaście razy – wygrali cztery razy, trzy razy w meczu padł remis i jedenaście razy schodzili z boiska pokonani (bramki 26:55):
- 10.10.1926, Fredrikstad: NORWEGIA-POLSKA 3:4 <small>(Steen 2, Andersen - Balcer 2, Kałuża 2)</small>
- 13.08.1936, Berlin (Niemcy): NORWEGIA-POLSKA 3:2 <small>(Brustad 3 - Wodarz, Peterek)</small> - fin.IO
- 23.10.1938, Warszawa: POLSKA-NORWEGIA 2:2 <small> (R.Piec, Wilimowski - Nordahl, Martinsen)</small>
- 11.06.1947, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 3:1 <small>(Arnesen 2, Brynildsen - E.Jabłoński)</small>
- 30.05.1956, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 0:0
- 28.10.1956, Warszawa: POLSKA-NORWEGIA 5:3 <small>(Pol 4, Kempny - Dybwad 2, Kure)</small>
- 15.05.1963, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 2:5 <small>(Krogh, Pedersen - Pałeczka, E.Faber 2, Brychczy 2)</small>
- 04.09.1963, Szczecin: POLSKA-NORWEGIA 9:0 <small>(Szołtysik 2, E.Faber 2, Lubański, Gałeczka, B.Blaut, Bazan 2)</small>
- 09.06.1968, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 1:6 <small>(Sunde - Żmijewski 2, Jarosik 3, Lubański)</small>
- 27.08.1969, Łódź: POLSKA-NORWEGIA 6:1 <small> (Lubański 2, Marx 2, Deyna, Brychczy - Iversen)</small>
- 29.08.1984, Drammen: NORWEGIA-POLSKA 1:1 <small>(Davidsen - Tarasiewicz)</small>
- 24.03.1987, Wrocław: POLSKA-NORWEGIA 4:1 <small>(Furtok, P.Król, J.Urban, Prusik - Sundby)</small>
- 02.05.1989, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 0:3 <small>(Furtok 2, Wdowczyk)</small>
- 22.09.1993, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 1:0 <small>(J.Flo)</small> - el.MŚ
- 13.10.1993, Poznań: POLSKA-NORWEGIA 0:3 <small>(J.Flo, Fjørtoft, Johnsen)</small> - el.MŚ
- 24.03.2001, Oslo: NORWEGIA-POLSKA 2:3 <small>(Carew, Solskjær - Olisadebe 2, Karwan)</small> - el.MŚ
- 01.09.2001, Chorzów: POLSKA-NORWEGIA 3:0 <small>(Kryszałowicz, Olisadebe, Marcin Żewłakow)</small> - el.MŚ
- 09.02.2011, Faro (Portugalia): POLSKA-NORWEGIA 1:0 <small>(R.Lewandowski)</small>
Linki zewnętrzne
- Oficjalna witryna związku
- Profil na stronie FIFA
- Profil na National Football Teams
- RSSSF - archiwum zawodników z największą liczbą meczów i goli
- RSSSF – archiwum wyników 1908-
- Planet World Cup - archiwum wyników w eliminacjach do mistrzostw świata
- Planet World Cup - archiwum wyników w finałach mistrzostw świata
- Planet World Cup - składy Norwegii w turniejach o mistrzostwo świata
Norwegische Fußballnationalmannschaft
Norway national football team
Équipe de Norvège de football