Pływanie

Pływanie – metoda poruszania się w wodzie wykorzystywana przez człowieka, zwierzęta oraz maszyny. Jest popularną aktywnością rekreacyjną, szczególnie w krajach o cieplejszym klimacie i naturalnych zbiornikach wodnych. Pływanie jest też dyscypliną sportową.

Historia pływania

Umiejętność pływania człowiek wykorzystywał w czasach starożytnych, o czym świadczą rysunki sprzed czterech tysięcy lat z Asyrii, Libii i Egiptu. Pierwsza technika pływacka, stosowana w starożytności i średniowieczu, zwana obecnie piesek, polegała na położeniu się na brzuchu. Głowa uniesiona była nad wodą a ramiona pracowały naprzemianstronnie pod powierzchnią. Starożytni umiejętność pływania stawiali na równi z umiejętnością pisania i czytania. Pierwszy oficjalny konkurs pływacki zorganizowano w Japonii w 35 r. p.n.e.<ref>Encyklopedia pytań i odpowiedzi (Brian Williams)</ref>

Pływanie jako dyscyplina sportowa

W 1796 powstał pierwszy klub pływacki Upsala Simsällskap w Uppsala w Szwecji.
Klub istnieje do dnia dzisiejszego i szczyci się tytułem najstarszego klubu na świecie<ref>pływackie ciekawostki</ref>

W 1869 r. powstało w Londynie towarzystwo pływackie i rozegrano pierwsze zawody. Pływanie jest w programie igrzysk olimpijskich od samego początku. Do igrzysk w 1908 r. olimpijczycy pływali na otwartych akwenach – od tej pory zaczęto organizować zawody w krytych pływalniach. Na Igrzyskach Olimpijskich w Atenach (2004) zawody zostały rozegrane na pływalni otwartej – bez dachu, ponieważ organizatorzy nie zdążyli wybudować go na czas. W roku 1973 zaczęto organizować mistrzostwa świata w pływaniu. Do konkurencji pływackich należą: pływanie w basenie, pływanie w płetwach, pływanie długodystansowe, rozgrywane na otwartych akwenach, pływanie synchroniczne uprawiane przez kobiety, skoki do wody, które dzielą się na skoki z trampoliny oraz z wieży, podczas których zawodnicy wykonują punktowane figury podczas lotu, oraz piłka wodna.

Pływanie sportowe

Zawody pływackie odbywają się na pływalniach 50- (tzw. olimpijskich, ang. long course) i 25-metrowych (ang. short course). Na długich basenach rozgrywa się najważniejsze imprezy pływackie, takie jak: Igrzyska olimpijskie, Mistrzostwa Świata, Mistrzostwa Europy, Igrzyska Wspólnoty Brytyjskiej, Mistrzostwa Pacyfiku i inne tego typu zawody. Mistrzostwa Świata i Mistrzostwa Europy rozgrywane są także na krótkiej pływalni, jednak są to zawody mniej prestiżowe.

Pływalnia olimpijska, na której rozgrywane są zawody, ma wymiary 50x25 m, o głębokość minimum 2 metrów, posiada 10 torów (każdy o szerokości 2,5 m). Temperatura wody podczas zawodów wynosi od 25&nbsp;°C do 28&nbsp;°C. Po obu stronach basenu, na ścianach, znajdują się tablice elektroniczne podłączone do automatycznej aparatury pomiaru czasu. Ich dotknięcie skutkuje zarejestrowaniem wyniku końcowego lub międzyczasu.

Jeśli jakieś miasto chciałoby się ubiegać o organizację zawodów rangi globalnej, powinno dysponować kompleksem, na terenie którego m.in. znajdują się przynajmniej dwa baseny o wymiarach 'olimpijskich' (jeden do rywalizacji, drugi do rozgrzewki), a także spełniającym inne warunki, narzucone przez międzynarodową organizację pływacką – FINA. W Polsce tylko jeden basen przystosowany jest do realizacji zawodów na tak wysokim poziomie, jest to Floating Arena, która znajduje się w Szczecinie. W 2011 roku odbędą się tam mistrzostwa Europy na krótkim basenie<ref></ref>.

Style pływackie

Istnieje pięć stylów pływania:

Konkurencje pływackie

Pływacy rywalizują obecnie w 26 indywidualnych konkurencjach olimpijskich:
A także w 6 wyścigach sztafetowych:
Do konkurencji nieolimpijskich zaliczane są dystanse:
Oraz rozgrywane na pływalniach 25-metrowych:

Rekordy świata w pływaniu

Pływanie niepełnosprawnych

Pływanie jest również dyscypliną paraolimpijską, uprawianą przez osoby niepełnosprawne. W celu podziału zawodników na klasy, które rywalizują między sobą, a także w celu porównania wyników stosuje się grupy niepełnosprawności: od S1 do S10 upośledzenia narządów ruchu, S11-S13 narządów wzroku oraz S14 intelektualne.

Inne osiągnięcia

Michael Phelps (USA) na Igrzyskach Olimpijskich w Pekinie 2008 zdobył 8 złotych medali ustanawiając przy tym 7 rekordów świata.

Znani pływacy

W pływaniu światowym wybitną postacią był Johnny Weissmuller (USA), zdobywca 4 złotych medali na Igrzyskach Olimpijskich w 1924 i 1928 r., który pierwszy przepłynął 100 m w czasie poniżej minuty. Z kolei w skokach do wody gwiazdami w latach 70. i 80. XX w. byli Włoch Klaus Dibiasi i Amerykanin Greg Louganis. Amerykanin Mark Spitz na igrzyskach w Monachium zdobył aż 7 złotych medali. Bardzo blisko pobicia jego rekordu był inny Amerykanin Michael Phelps, który zdobył na igrzyskach olimpijskich w 2004 r. sześć złotych krążków, a cztery lata później w Pekinie zdobył 8 złotych medali i pobił rekord Spitza. Ośmiokrotnym mistrzem olimpijskim był w latach 80. i 90. inny Amerykanin – Matt Biondi. W latach 90. wielką gwiazdą światowego pływania był rosyjski sprinter, Aleksander Popow, nazywany carem pływania oraz Australijczyk Ian Thorpe.

Pływanie w Polsce

Pierwsze mistrzostwa Polski w pływaniu odbyły się w Warszawie w 1929 r. 6 lat później Polacy wystartowali na Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie. Jednak aż do 1960 r. w dorobku Polaków nie było ani jednego finału olimpijskiego. Do największych osiągnięć polskiego pływania zaliczano dwa rekordy świata na 100 m stylem klasycznym Marka Petrusewicza w 1953 i 1954 r. oraz jego srebrny medal zdobyty na mistrzostwach Europy. Po latach posuchy w 1980 r. pierwszy medal olimpijski wywalczyła Agnieszka Czopek. W drugiej połowie lat osiemdziesiątych duże sukcesy międzynarodowe odnotował Artur Wojdat, rekordzista świata na 400 m stylem dowolnym i medalista olimpijski w 1988.

W ostatnich kilkunastu latach do światowych kronik pływackich wpisali się: Rafał Szukała – wicemistrz olimpijski w 1992 r. i mistrz świata w 1994 na 100 m stylem motylkowym, Alicja Pęczak – 3-krotna mistrzyni Europy na basenie 25 m w 1998 r., Otylia Jędrzejczak – 2-krotna mistrzyni świata na 200 m delfinem (2003, 2005), 5-krotna mistrzyni Europy w 2000, 2002, 2004 i 2006 r. i była rekordzistka świata na 200 m stylem motylkowym, wreszcie trzykrotna medalistka olimpijska z igrzysk w Atenach, Paweł Korzeniowski – mistrz świata na 200 m delfinem z Montrealu w 2005 r., Mateusz Sawrymowicz i Przemysław Stańczyk – mistrzowie świata z Melbourne w 2007 r.

Po sukcesach Otylii Jędrzejczak pojawiło się wielu zdolnych pływaków, a Polacy znaleźli się w europejskiej i światowej czołówce. W 2005 r. z mistrzostw Europy na krótkim basenie w Trieste Polacy przywieźli 11 medali (w tym 5 złotych), zajmując drugie miejsce w klasyfikacji medalowej. Było to najwięcej medali w historii. Rekord ten został poprawiony (12 medali) rok później podczas Mistrzostw Europy w Helsinkach. Podczas Igrzysk Olimpijskich w Atenach reprezentowało nas 5 pływaków, rok później na Mistrzostwach świata w Montrealu była to już grupa ponad 15-osobowa. Od kilku lat trenerem kadry jest Paweł Słomiński, a wspomagają go Piotr Woźnicki Pływanie w Polsce wciąż się rozwija, a dzięki sukcesom zyskuje coraz większą popularność.

Najwięcej rekordów Polski należy do Otylii Jędrzejczak- 10 na długim basenie i 4 na krótkim.

Polskie sukcesy

Medaliści Igrzysk Olimpijskich

Medaliści Mistrzostw Świata (basen 50 m)

Medaliści Mistrzostw Świata (basen 25 m)

Medaliści Mistrzostw Europy (basen 50 m)

Medaliści Mistrzostw Europy (basen 25 m)

Rekordziści świata

Rekordziści Europy

Lista polskich pływaków – finalistów IO, MŚ i ME

Zobacz też

Linki zewnętrzne


Schwimmen
Human swimming
Natation