Egzogenne kwasy tłuszczowe
Kwasy tłuszczowe egzogenne (NNKT – Niezbędne Nienasycone Kwasy Tłuszczowe, ang. EFA – Essential Fatty Acid) nazywane też kwasami niezbędnymi – grupa kwasów tłuszczowych, które nie mogą być syntetyzowane w organizmie zwierzęcym i muszą być dostarczane w pożywieniu, w przeciwieństwie do kwasów endogennych. Żywienie pokarmami ubogimi w niezbędne kwasy tłuszczowe może doprowadzić do zaburzeń chorobowych.
Wśród nienasyconych kwasów tłuszczowych wyróżnia się grupę wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które zawierają więcej niż jedno wiązanie podwójne węgiel-węgiel w łańcuchu węglowodorowym reszty kwasowej. Są one niezbędnym elementem diety człowieka (stanowią grupę tzw. witamin F), gdyż są potrzebne do tworzenia ważnych związków, np. prostaglandyn.
Ważniejsze niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe u człowieka to:Z tych kwasów tłuszczowych organizm ludzki może zsyntezować inne potrzebne mu kwasy tłuszczowe.
NNKT pod nazwą witamina F (nazwa międzynarodowa: Vitaminum F) jest stosowana w lecznictwie. Wskazaniem do stosowania są m.in. choroby skóry.
Skutki niedoboru
Niedobór NNKT:- może powodować choroby skóry (łupież)<ref name="SłownikChemiczny"/>
- powoduje zwiększenie utraty wody w organizmie
- w czasie ciąży może doprowadzić do niedorozwoju płodu
Występowanie
Występują w tłuszczach zwierząt wodnych i olejach roślinnych.<ref name="SłownikChemiczny"></ref>
Kwasy wielonienasycone:- linolowy – olej krokoszowy, kukurydziany, słonecznikowy, sojowy, arachidowy, rzepakowy, oliwa
- linolenowy – olej lniany, rzepakowy, sojowy
- arachidonowy – produkty pochodzenia zwierzęcego, mięso
- eikozapentaenowy – algi, łosoś, olej rybi (dorsz)
- dokozaheksaenowy – olej z makreli, niektóre algi, nasiona lnu
Zobacz też
- kwasy tłuszczowe
- kwasy tłuszczowe omega-3
- kwasy tłuszczowe omega-6
- tłuszcze trans
- substancja egzogenna