Aglomeracja poznańska
Aglomeracja poznańska – aglomeracja monocentryczna w zachodniej Polsce, w województwie wielkopolskim, obejmująca miasto centralne Poznań oraz okoliczne zurbanizowane gminy.
W zależności od koncepcji i przyjętych kryteriów delimitacji obszarów liczba ludności zamieszkującej aglomerację wynosi od ponad 800 tys.<ref name="Parysek2008"/> do 1018 tys. osób<ref name="UrbanAuditProfiles"/>.
Wg koncepcji przedstawiających zakres obszarowy aglomeracja poznańska obejmuje powierzchnię od 2161,8 do 3719 km².
Miasta zaliczane do aglomeracji poznańskiej: Poznań, Swarzędz, Luboń, Mosina, Puszczykowo, Pobiedziska, Kórnik, Murowana Goślina, Stęszew, Kostrzyn, Buk, Szamotuły i Śrem.
Koncepcje aglomeracji poznańskiej
Aglomeracja wg P.Swianiewicza i U.Klimskiej
W 2005 r. Paweł Swianiewicz oraz Urszula Klimska wyznaczyli obszar aglomeracji poznańskiej obejmującej Poznań oraz wszystkie 17 gmin w powiecie poznańskim. Obszar ten w 2002 r. zamieszkiwało 846 tys. osób. Przy wyznaczaniu aglomeracji przeprowadzono delimitację obszarów przyległych, uwzględniając saldo migracji w latach 1998–2002, gęstość zaludnienia (w 2002 r.), współczynnik zatrudnienia związany z natężeniem dojazdów<ref name="SwianiewiczKlimska2005"></ref>.
Wg tej koncepcji obszar aglomeracji poznańskiej obejmuje powierzchnię 2161,8 km², który w 2010 r. zamieszkiwało 878,7 tys. osób<ref name="Ludność2010-12"/>.
{ class="wikitable sortable" style="text-align:right; font-size: 90%; width: 60%;"
+ Gminy aglomeracji poznańskiej wg P.Swianiewicza i U.Klimskiej
! Gmina
! Liczba ludności (<small>2010-12-31</small><ref name="Ludność2010-12"></ref>) [osób]
! Powierzchnia (<small>2010-01-01</small><ref></ref>) [km²]
! Gęstość zaludnienia [osób/km²]
style="text-align:left" Poznań
551627
261,85
2106,65
style="text-align:left" gm. Buk
12157
90,58
134,21
style="text-align:left" gm. Czerwonak
25859
82,48
313,52
style="text-align:left" gm. Dopiewo
18051
108,02
167,11
style="text-align:left" gm. Kleszczewo
6312
74,46
84,77
style="text-align:left" gm. Komorniki
19425
66,41
292,5
style="text-align:left" gm. Kostrzyn
16541
154,81
106,85
style="text-align:left" gm. Kórnik
20656
186,13
110,98
style="text-align:left" Luboń
29520
13,51
2185,05
style="text-align:left" gm. Mosina
27053
171,77
157,5
style="text-align:left" gm. Murowana Goślina
16349
172,23
94,93
style="text-align:left" gm. Pobiedziska
17915
189,26
94,66
style="text-align:left" Puszczykowo
9635
16,11
598,08
style="text-align:left" gm. Rokietnica
12400
79,30
156,37
style="text-align:left" gm. Stęszew
14589
175,03
83,35
style="text-align:left" gm. Suchy Las
15132
116,01
130,44
style="text-align:left" gm. Swarzędz
43684
102,09
427,90
style="text-align:left" gm. Tarnowo Podgórne
21832
101,75
214,57
style="background-color:BlanchedAlmond"
Razem (aglomeracja)
878737
2161,80
406,48
}
Aglomeracja wg J.Paryska
W 2008 r. Jerzy Jan Parysek przedstawił, że w skład aglomeracji poznańskiej wchodzą okoliczne miasta i wsie Poznania, w tym: Luboń, Swarzędz, Mosina, Murowana Goślina, Puszczykowo i inne miejscowości. Podał, że obszar aglomeracji zamieszkiwało ponad 800 tys. osób<ref name="Parysek2008"></ref>.
Inne koncepcje
Wiele publikacji podaje liczbę mieszkańców aglomeracji, nie przedstawiając zarazem jego zakresu obszarowego:- wg programu ESPON obszar funkcjonalny Poznania (FUA, ang. Functional Urban Area) w 2002 r. zamieszkiwało 919 tys. osób<ref name="EPSON143"></ref>.
- wg Eurostat w 2001 r. (LUZ Poznan, ang. Larger Urban Zone) – 1 009 958 mieszkańców i obszar 3719 km²<ref name="UrbanAuditData"/><ref name="UrbanAuditProfiles"/>, które dane przyjął też T. Markowski<ref name="Markowski">Dane na koniec roku 2001 na podstawie (PDF)</ref>,
- wg Eurostat w 2004 r. (LUZ Poznan, ang. Larger Urban Zone) – 1 018 511 mieszkańców<ref name="UrbanAuditProfiles"></ref><ref name="UrbanAuditData"></ref>,
Współpraca samorządów, związki samorządów
15 maja 2007 r. w Sali Renesansowej poznańskiego ratusza podpisano Porozumienie o współpracy pomiędzy samorządami aglomeracji poznańskiej. Na mocy tego porozumienia powołano Radę Aglomeracji będącą stałą konferencją wójtów i burmistrzów gmin powiatu poznańskiego oraz Prezydenta Poznania i starosty powiatu poznańskiego. W czerwcu 2008 r. do porozumienia przystąpiły gminy: Śrem i Szamotuły<ref>Inwestor, Gazeta inwestycyjna. Katowice, Poznań, Wrocław. Nr 8 (19) Sierpień 2008 ISSN 1897-4694</ref>, zaś w dniu 28 listopada 2008 porozumienie podpisały także władze gminy Skoki<ref></ref>.
Gospodarka Odpadami Aglomeracji Poznańskiej
30 września 2010 r. powstał związek międzygminny "Gospodarka Odpadami Aglomeracji Poznańskiej" zrzeszający 10 gmin: gm. Buk, gm. Czerwonak, gm. Kleszczewo, gm. Kostrzyn, gm. Murowana Goślina, gm. Oborniki, gm. Pobiedziska, Poznań, gm. Suchy Las, gm. Swarzędz<ref name="WykazZMG">(poz. 298) Wykaz związków międzygminnych (stan na dzień 31 marca 2011 r.). Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji</ref>. Przedmiotem działalności jest współpraca samorządów w zakresie gospodarki odpadami<ref>Statutu Związku Międzygminnego "Gospodarka Odpadami Aglomeracji Poznańskiej" (Dz. Urz. Woj. Wielkopolskiego z 2010 r., Nr 245, poz. 4555)</ref>
Transport Aglomeracji Poznańskiej
Od 9 listopada 2010 r. władze Poznania, gminy Dopiewo, Lubonia, gminy Mosina, Puszczykowo są w trakcie ustanowienia związku międzygminnego "Transport Aglomeracji Poznańskiej". Związek ma być nowym organizatorem transportu zbiorowego na terenie gmin go tworzących<ref></ref>.
Zarząd Transportu Miejskiego w Poznaniu organizujący komunikację miejską w Poznaniu wyznaczył strefę taryfową C, która obejmuje: Luboń, gminę Mosina, Puszczykowo<ref></ref>.
Metropolia Poznań
18 lutego 2011 r. odbyło się spotkanie założycielskie stowarzyszenia "Metropolia Poznań", które powstało na bazie Rady Aglomeracji Poznańskiej działającej powstało w oparciu porozumienie z 2007 r.<ref name="Spotkanie2011a"></ref><ref name="Spotkanie2011b"></ref> Stowarzyszenie podjęło sobie za cel wspierać idee samorządu terytorialnego oraz chronić wspólne interesy członków stowarzyszenia, a w szczególności wspierać rozwój społeczno-gospodarczy aglomeracji poznańskich oraz współpracę gmin i powiatów<ref>§9. Statut stowarzyszenia "Metropolia Poznań" (Załącznik nr 1 do uchwały Nr XLIII/427/2010 Rady Miejskiej w Murowanej Goślinie z dnia 20 września 2010 roku)</ref>.
Członkami stowarzyszenia Metropolia Poznań są władze jednostek samorządu: powiat poznański, gm. Buk gm. Dopiewo, gm. Kleszczewo, gm. Komorniki, gm. Kostrzyn, gm. Komorniki, Luboń, gm. Mosina, gm. Murowana Goślina, gm. Oborniki, gm. Pobiedziska, Poznań, Puszczykowo, gm. Rokietnica, gm. Skoki, gm. Stęszew, gm. Suchy Las, gm. Swarzędz, gm. Szamotuły, gm. Śrem, gm. Tarnowo Podgórne. Uchwały o przyłączeniu się do stowarzyszenia nie przyjęła Rada Gminy Czerwonak<ref></ref><ref name="Spotkanie2011b"/>.
Obszar metropolitalny
Według programu ESPON obszar metropolitalny Poznania jest Europejskim Metropolitalnym Obszarem Wzrostu tzw. MEGA (ang. Metropolitan European Growth Areas). Obszar ten został scharakteryzowany jako słabo wykształcona metropolia (ang. weak MEGA)<ref name="Interim2004"></ref>.
Według dwóch ostatnich projektów "Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030" z 2010 r. i 2011 r. Poznań jest przedstawiany jako 1 z 12 ośrodków ośrodków metropolitalnych w Polsce<ref></ref><ref></ref>. Obszary metropolitalne jednak nie zostały jeszcze wytyczone przez właściwe zespoły rządowo-samorządowe, a ostateczna wersja Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 przyjęta przez rząd.
Zobacz też