Wartość energetyczna
Wartość energetyczna – ilość energii w pożywieniu jaką organizm może przyswoić przez trawienie. Wartość energetyczna wyrażana jest w kilokaloriach (kcal) i kilodżulach (kJ).
Jedna kilokaloria żywieniowa (1 kcal lub 1000 kalorii) to ilość dostępnej przez trawienie pożywienia energii (ciepła), jaka podniesie temperaturę jednego kilograma wody o jeden stopień Celsjusza.
Niektórzy obstają przy konwencji pisania Kaloria wielką literą, dzięki czemu jedna Kaloria pożywienia jest równa 1000 kalorii (pisanych małymi literami), ale konwencja ta na ogół nie znajduje zwolenników.
Duża Kaloria zwana jest też kcal, aby wyraźnie zaznaczyć, że jest 1000 razy większa od małej kalorii, często spotykanej w chemii i fizyce. W rezultacie przedrostek kilo- nie jest używany przy dużych Kaloriach.
Mierzenie wartości energetycznej
Na początku XX wieku Departament Rolnictwa Stanów Zjednoczonych (ang. United States Department of Agriculture) opracował procedurę mierzenia wartości energetycznej, która pozostaje w użyciu do dziś.
Badana żywność jest całkowicie spalana w kalorymetrze, a ciepło uwolnione w wyniku spalania jest mierzone. Ta wartość jest używana do określenia całkowitej wartości energetycznej żywności. Potem dokonuje się odpowiedniej korekty opartej na rzeczywistym sposobie przyswajania energii przez człowieka.
Na przykład, czysty cukier uwalnia około 3,95 kcal całkowitej energii na gram, ale współczynnik przyswajalności dla cukru wynosi u człowieka ok. 98%, więc wartość energetyczna cukru wynosi 3,87 kcal na gram.
Ilość energii w składnikach pożywienia
{ class=wikitable
! 2 składnik pożywienia
! 2 gęstość energii
! kcal/g
! kJ/g
białko
align=center4
align=center17
węglowodany
align=center4
align=center17
tłuszcz
align=center9
align=center38
etanol (alkohol)
align=center7
align=center30
kwasy organiczne
align=center3
align=center13
poliole (alkohole cukrowe, słodziki)
align=center2.4
align=center10
}
Energia w organizmach
Otrzymywanie i wydatek energii u ssaków.
{ cellpadding="5" cellspacing="0" style="border: solid 1px gray"
----
"2" style="border: solid 1px gray" Organizm żywy
style="border: solid 1px gray" 25% praca mechaniczna
----
style="border: solid 1px gray" 75% podtrzymywanie funkcji życiowych
}
{ cellspacing="0" cellpadding="5" style="border: solid 1px gray"
----
"2" align="center" valign="middle" style="border: solid 1px gray" wydatek energii
----
style="border: solid 1px gray" width="150px" valign="top"
sen
praca umysłowa
rower
wyczyn
style="border: solid 1px gray" valign="top"
80 W
150 W
500 W
1000 W (z tego tylko 100 W na pracę)
}
Spalenie 500 g tłuszczu (E = 40000 J/g czyli 40 kJ/g gdzie 1 kJ = 0,24 kcal) wymaga:
{ border="0"
----
width="350" spoczynek (praca 80 W)
width="350" 69 godzin
----
width="350" intensywna gimnastyka (praca 500 W) width="350" 11 godzin
}
1 W * 1 h = 0,86 kcal.
}}
Zobacz też
Linki zewnętrzne
- Zapotrzebowanie na kalorie
- Informacje o zapotrzebowaniu na stronie British Nutrition Foundation