Tadeusz Ślusarski
}}
Tadeusz Ślusarski ps. Ślusarz<ref name="90 lat"/> (ur. 19 maja 1950 w Żarach, zm. 17 sierpnia 1998 pod Ostromicami) – polski lekkoatleta, który specjalizował się w skoku o tyczce.
Trzykrotny uczestnik igrzysk olimpijskich – w pierwszy swoim starcie w Monachium (1972) nie zaliczył żadnej wysokości w finale; cztery lata później w Montrealu zdobył złoty medal, a w 1980 w Moskwie zajął drugie miejsce<ref name="sr"/>. Dwukrotny halowy mistrz Europy<ref name="eic"></ref> oraz srebrny medalista uniwersjady<ref name="wsg"></ref>.
Syn Ignacego i Cecylii Grzmil<ref name="tuszynski"/>. Urodził się w Żarach w robotniczej rodzinie<ref name="tuszynski"></ref>. W 1969 ukończył w rodzinnym mieście technikum samochodowe<ref name="tuszynski"/>, a w 1978 został absolwentem poznańskiej Akademii Wychowania Fizycznego<ref name="tuszynski"/>. Trzynaście razy stawał na podium (w tym 5 razy na jego najwyższym stopniu) mistrzostw Polski seniorów<ref name="mp"></ref>. W latach 1972–1985 19 razy bronił barw narodowych w meczach międzypaństwowych, odnosząc w nich 6 zwycięstw indywidualnych<ref name="mecze"></ref><ref name="90 lat"/>. Czterokrotny rekordzista Polski<ref name="rekordy"></ref>. 29 maja 1976 podczas zawodów ligi lekkoatletycznej wraz z Władysławem Kozakiewiczem wynikiem 5,62 ustanowił rekord Europy, a 8 lutego 1976 w Warszawie pobił halowy rekord świata wynikiem 5,56. W 1976 roku zajął piąte miejsce w plebiscycie Przeglądu Sportowego, a w 1980 w tymże plebiscycie był ósmy<ref name="90 lat"/>. W 2009 roku zajął drugie miejsce wśród tyczkarzy w konkursie na najlepszych zawodników 90-lecia Polskiego Związku Lekkiej Atletyki przegrywając jedynie z Władysławem Kozakiewiczem<ref></ref>. Zginął, wraz z Władysławem Komarem, 17 sierpnia 1998 w wypadku samochodowym w okolicach Goleniowa. Zasłużony mistrz sportu, odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz pośmiertnie Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski<ref name="tuszynski"/>.
Kariera sportowa
Początki
Sport zaczął uprawiać w technikum gdzie spotkał się z propagatorem skoku o tyczce Grzegorzem Kurkiewiczem<ref name="tuszynski"/>. Właśnie Kurkiewicz przygotował Ślusarskiego do uprawiania tej konkurencji lekkoatletycznej<ref name="tuszynski"/>. W czasie małego memoriału Janusza Kusocińskiego w Poznaniu zawodnik Sokoła Żary<ref name="90 lat"/> został dostrzeżony przez ówczesnego trenera reprezentacji Andrzeja Krzesińskiego<ref name="tuszynski"/>. W 1968 roku zajął 6. miejsce na europejskich igrzyskach juniorów<ref name="EJ68"/>, a wkrótce potem przeniósł się do Warszawy i rozpoczął treningi w klubie Skra.
1971 – 1975
W 1971 roku zdobył pierwszy w karierze medal mistrzostw kraju zajmując trzecie miejsce w zawodach na stadionie stołecznej Skry<ref name="mp"/>. Kolejny sezon przyniósł mu już tytuł mistrza Polski<ref name="mp"/>. 6 sierpnia 1972 w Bydgoszczy skacząc na wysokość 5,29 poprawił o 9 centymetrów należący do Wojciecha Buciarskiego oraz Tadeusza Olszewskiego rekord Polski<ref name="rekordy"/>. Dwanaście dni później – 18 sierpnia – w Warszawie poprawił ten wynik jeszcze o centymetr ustalając rekord kraju na poziomie 5,30<ref name="rekordy"/>. Swój pierwszy start w igrzyskach olimpijskich zakończył nie zaliczając żadnej próby w finale<ref name="sr"/>. Także w roku 1972 po raz pierwszy wystąpił w meczu międzypaństwowym (przeciwko Wielkiej Brytanii)<ref name="mecze"/>. W 1973 został wicemistrzem Polski<ref name="mp"/>, a rok później w szwedzkim Göteborgu osiągnął pierwszy międzynarodowy sukces wygrywając halowe mistrzostwa Europy<ref name="eic"/>. Kilka miesięcy później na Stadio Olimpico w Rzymie był siódmy podczas czempionatu Starego Kontynentu na otwartym stadionie<ref name="90 lat"/>. 20 czerwca 1974 wynikiem 5,42 po raz trzeci w karierze poprawił rekord Polski<ref name="rekordy"/>. Na mistrzostwach Polski w Bydgoszczy w 1975 zdobył ponownie złoty medal<ref name="mp"/>.
Igrzyska Olimpijskie 1976
Sezon olimpijski zaczął się dla Ślusarskiego bardzo dobrze. Najpierw 8 lutego w Warszawie poprawił halowy rekord świata (5,65)<ref name="tuszynski"/>, a 29 maja w Bydgoszczy wraz z Władysławem Kozakiewiczem został rekordzistą Europy<ref name="tuszynski"/>. Po tych sukcesach tyczkarz doznał kontuzji: zerwał ścięgno i skręcił stopę<ref name="tuszynski"/>. Wyjazd na igrzyska do Montrealu zawdzięcza trenerowi Krzesińskiemu, który wywalczył dla niego miejsce w reprezentacji<ref name="tuszynski"/>. Ślusarski nie był w Kanadzie faworytem. Eliminacje rozegrano 24 lipca, zaś konkurs finałowy odbył się dwa dni później. Tyczkarz skakał z tzw. blokadą<ref name="tuszynski"/>. W eliminacjach pokonał wysokość 5,10 i z dopiero szesnastym rezultatem awansował do finału<ref name="sr"/>. Podczas finału tylko trzy skoki, zaliczone w pierwszych próbach wysokości 5,20; 5,40 oraz 5,50, dały mu złoty medal<ref name="sr"/>. Tym ostatnim wynikiem ustanowił nowy rekord olimpijski<ref name="sr"/>. Próbował jeszcze poprawić ten wynik jednak trzy próby na 5,55 były nieudane<ref name="sr"/>.
Poniższa tabela prezentuje start Tadeusza Ślusarskiego podczas finału olimpijskiego w Montrealu<ref name="sr"/>.
align="center"
! 5,00 !! 5,10 !! 5,20 !! 5,25 !! 5,30 !! 5,35 !! 5,40 !! 5,45 !! 5,50 !! 5,55 !! Rezultat !! Uwagi
bgcolor="gold" align="center"
– – o – – – o – o x x x 5,50 rekord olimpijski
}
1977 – 1979
W latach 1977–1979 Ślusarski zdobywał srebrne medale mistrzostw Polski seniorów<ref name="mp"/>. Podczas rozgrywanej w Sofii w 1977 roku uniwersjady zajął drugie miejsce przegrywając tylko z kolegą z reprezentacji Władysławem Kozakiewiczem<ref name="wsg"/>. Rok później w Mediolanie zdobył drugie w karierze złoto halowego czempionatu Starego Kontynentu<ref name="eic"/>. Zupełnie nie udał mu się występ, w Pradze na mistrzostwach Europy (1978) gdzie nie zaliczył żadnej wysokości w eliminacjach i nie został sklasyfikowany<ref name="90 lat"/>. W kolejnym sezonie był drugi w zawodach półfinału pucharu Europy<ref name="90 lat"/> ulegając tylko reprezentantowi RFN Güntherowi Lohre<ref></ref>.
Igrzyska Olimpijskie 1980
W 1980 roku sezon zaczął od nieudanego startu w halowych mistrzostwach Europy, podczas których nie zaliczył żadnej wysokości w finale<ref name="90 lat"/>. Podczas zawodów na stadionie Łużniki 28 lipca Ślusarski ex aequo ze swoim reprezentacyjnym kolegą Mariuszem Klimczykiem wygrał skokiem na wysokość 5,40 eliminacje<ref name="sr80q"></ref> . Finał skoku o tyczce odbywał się tego samego dnia – dziesiątego dnia igrzysk, podczas których Polacy nie zdobyli jeszcze złotego medalu<ref name="tuszynski"/>. W olimpijskim finale podobnie jak cztery lata wcześniej w Montrealu zaliczył tylko trzy wysokości: 5,35; 5,55 oraz 5,65. Ostatnią z tych wysokości udało mi się przeskoczyć w ostatniej próbie wyrównując tym samym rekord olimpijski<ref name="sr"/>. Ostatecznie Ślusarski był drugi ex aequo z zawodnikiem ZSRR Konstantinem Wołkowem<ref name="sr"/>, a zawody wygrał Władysław Kozakiewicz z wynikiem 5,78 (był to nowy rekord świata<ref></ref>).
Poniższa tabela prezentuje start Tadeusza Ślusarskiego podczas finału olimpijskiego w Moskwie<ref name="sr"/>.
align="center"
! 5,15 !! 5,25 !! 5,35 !! 5,45 !! 5,50 !! 5,55 !! 5,60 !! 5,65 !! 5,75 !! Rezultat
bgcolor="silver" align="center"
– – o – – o – x x o x x x 5,65
}
Po 1981
Po igrzyskach w Moskwie Ślusarski nie odniósł już żadnych znaczących międzynarodowych sukcesów w sporcie poza zajęciem 4. miejsca w 1983 roku podczas pierwszych w historii mistrzostw świata<ref></ref>. W 1983 roku wystąpił także w halowych mistrzostwach Europy oraz finale pucharu Europy<ref name="90 lat"/>. W 1985 po raz ostatni reprezentował Polskę w meczu międzypaństwowym (przeciwko Włochom)<ref name="90 lat"/>, a w 1986 roku w Grudziądzu zdobył swój ostatni medal mistrzostw Polski (brązowy)<ref name="mp"/>. Karierę zakończył w 1988 roku<ref name="90 lat"/>.
Po zakończeniu kariery
i Tadeusza Ślusarskiego na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie
Karierę sportową zakończył w 1988 roku mając 38 lat<ref name="90 lat"/>. Decyzję o zaprzestaniu czynnego uprawiania skoku o tyczce przekładał wiele lat<ref name="tuszynski"/>. W ostatnich latach kariery wyjechał do Szwecji aby trenować, a jednocześnie pracować<ref name="tuszynski"/>. Po powrocie do Polski był trenerem w Skrze oraz w lokalnym klubie w Otwocku, gdzie mieszkał<ref name="tuszynski"/>. W tej podwarszawskiej miejscowości pracował jako nauczyciel w-fu w miejscowym liceum im. Gałczyńskiego<ref name="tuszynski"/>. Zginął 17 sierpnia 1998 w wypadku samochodowym na drodze krajowej nr 3 pod Ostromicami na północ od Goleniowa<ref name="wypadek"></ref>. W zdarzeniu tym śmierć ponieśli także dwaj inni polscy lekkoatleci – pasażer Ślusarskiego, mistrz olimpijski w pchnięciu kulą Władysław Komar, oraz jadący drugim samochodem sprinter, mistrz Polski w biegu sztafetowym, Jarosław Marzec<ref name="wypadek"/>. Imieniem tragicznie zmarłego tyczkarza nazwano stadion Startu Otwock<ref></ref> oraz przylegającą do niego ulicę<ref></ref>. Został pochowany wraz z Władysławem Komarem w alei zasłużonych na warszawskich Powązkach. W jego rodzinnych Żarach oraz w Otwocku odbywają się tyczkarskie memoriały im. Tadeusza Ślusarskiego.
Osiągnięcia
Imprezy międzynarodowe
{ class="wikitable sortable" style="text-align: left;"
bgcolor="#EFEFEF"
!Rok
!Impreza
!Miejsce
!Pozycja
!Wynik
1968 Europejskie igrzyska juniorów Lipsk 6. miejsce 4,20<ref name="EJ68"></ref>
1972 Igrzyska olimpijskie Monachium align="center" – align="center" NM<ref name="sr"/>
1974 Halowe mistrzostwa Europy Göteborg bgcolor="gold" 1. miejsce 5,35<ref name="eic"/>
1974 Mistrzostwa Europy Rzym 7. miejsce 5,20<ref name="90 lat"/>
1976 Igrzyska olimpijskie Montreal bgcolor="gold" 1. miejsce 5,50<ref name="sr"/>
1977 Uniwersjada Sofia bgcolor="silver" 2. miejsce 5,50<ref name="wsg"/>
1978 Halowe mistrzostwa Europy Mediolan bgcolor="gold" 1. miejsce 5,45<ref name="eic"/>
1978 Mistrzostwa Europy Praga align="center" – align="center" NM<ref name="90 lat"/><ref>Nie zaliczył żadnej wysokości w eliminacjach.</ref>
1979 Półfinał pucharu Europy Lüdenscheid bgcolor="silver" 2. miejsce 5,40<ref name="mecze"/>
1980 Halowe mistrzostwa Europy Sindelfingen align="center" – align="center" NM<ref name="90 lat"/>
1980 Igrzyska olimpijskie Moskwa bgcolor="silver" 2. miejsce 5,65
1982 Mistrzostwa Europy Ateny 12. miejsce 5,35<ref name="90 lat"/>
1983 Halowe mistrzostwa Europy Budapeszt 5. miejsce 5,50<ref name="90 lat"/>.
1983 Finał pucharu Europy Londyn 5. miejsce 5,20<ref name="90 lat"/>
1983 Mistrzostwa świata Helsinki 4. miejsce 5,55<ref name="90 lat"/>
}
Mistrzostwa Polski seniorów
Stadion
Tadeusz Ślusarski czternaście razy startował w finale mistrzostw Polski seniorów – nigdy nie zajął gorszego miejsca niż czwarte (poza podium znalazł się w 1985 roku)<ref name="mp" />. W klasyfikacji wszech czasów mistrzostw Polski Ślusarski zajmuje piąte miejsce mając w dorobku 5 złotych, 5 srebrnych oraz 3 brązowe medale<ref name="90 lat"/>.
{ class="wikitable sortable" style="text-align: left;"
bgcolor="#EFEFEF"
!Mistrzostwa Polski
!Pozycja
!Wynik
Warszawa 1971
bgcolor="CC9966" align="center" 3. miejsce
4,70
Warszawa 1972
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,30
Warszawa 1973
bgcolor="silver" align="center" 2. miejsce
5,32
Warszawa 1974
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,40
Bydgoszcz 1975
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,30
Bydgoszcz 1977
bgcolor="silver" align="center" 2. miejsce
5,45
Warszawa 1978
bgcolor="silver" align="center" 2. miejsce
5,50
Poznań 1979
bgcolor="silver" align="center" 2. miejsce
5,40
Zabrze 1981
bgcolor="silver" align="center" 2. miejsce
5,55
Lublin 1982
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,30
Bydgoszcz 1983
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,65
Lublin 1984
bgcolor="CC9966" align="center" 3. miejsce
5,50
Bydgoszcz 1985
align="center" 4. miejsce
5,30
Grudziądz 1986
bgcolor="CC9966" align="center" 3. miejsce
5,20
}
Hala
Tyczkarz ma w dorobku siedem krążków halowych mistrzostw Polski (w tym 4 złote) – w klasyfikacje wszech czasów tej imprezy zajmuje piąte miejsce<ref name="90 lat"/>.
{ class="wikitable sortable" style="text-align: left;"
bgcolor="#EFEFEF"
!Mistrzostwa Polski
!Pozycja
!Wynik
Warszawa 1976
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,56
Zabrze 1978
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,52
Warszawa 1983
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,55
Zabrze 1984
bgcolor="gold" align="center" 1. miejsce
5,55
}
Progresja wyników
Progresja wyników Tadeusza Ślusarskiego w poszczególnych latach kariery<ref></ref>.
{ class="wikitable sortable" style="text-align: left;"
bgcolor="#EFEFEF"
!Wiek
!Rezultat
!Data
!Miejsce
16 3,40 1966
17 4,20 1967
18 4,50 15 sierpnia 1968 Livorno<ref></ref>
19 4,60 21 czerwca 1969 Warszawa
20 4,80 31 maja 1970 Warszawa
21 5,00 25 lipca 1971 Warszawa
22 5,35 18 sierpnia 1972 Warszawa
23 5,32 12 września 1973 Warszawa
24 5,42 20 czerwca 1974 Warszawa
25 5,35 30 sierpnia 1975 Warszawa
26 5,62 29 maja 1976 Bydgoszcz
27 5,55 5 czerwca 1977 Bydgoszcz
28 5,60 30 maja 1978 Grudziądz
29 5,50 8 czerwca 1979 Bratysława
30 5,65 9 czerwca 1980 Warszawa
31 5,55 26 czerwca 1981 Poznań
32 5,60 7 lipca 1982 Mediolan
33 5,70 26 sierpnia 1983 Bruksela<ref name="tilastopaja"></ref>
34 5,50<ref>W sezonie halowym uzyskał 5,55.</ref> 24 czerwca 1984 Lublin<ref name="mp"/>
35 5,62 8 lipca 1985 Recklinghausen
36 5,25<ref>W sezonie halowym uzyskał 5,29.</ref> 1986
37 5,40 21 lipca 1987 Turku
38 5,40 4 maja 1988 Tokio
47 4,50 5 czerwca 1997 Poznań
}
Rekordy życiowe
{class="wikitable"
!Konkurencja
!Rezultat
!Data
!Miejsce
!Uwagi
Skok o tyczce – zawody pokazowe 5,71 7 września 1983 Bolonia<ref></ref>
Skok o tyczce – stadion 5,70 26 sierpnia 1983 Bruksela Memorial Van Damme<ref name="tilastopaja"/>
Skok o tyczce – hala 5,62<ref name="tilastopaja"/> 10 lutego 1983 Wiedeń
}
Linki zewnętrzne
- [dostęp 22 maja 2010].