Sukcesja tronu
Sukcesja tronu w państwach o ustroju monarchicznym określa w jaki sposób odziedziczony będzie tron królewski (a także, trony księstw i mniejszych jednostek lub niektóre urzędy) w przypadku śmierci lub abdykacji (rezygnacji) osoby piastującej taki urząd.
Następcą tronu, czyli osobą która przejmuje panowanie po poprzednim władcy (wstępnym) w razie jego śmierci lub abdykacji – jest zazwyczaj zstępny: najstarsze dziecko monarchy lub inny najbliższy mu krewny (brat, lub inna osoba wyznaczona przez monarchę).
Jest to sytuacja powszechnie spotykana w monarchii dziedzicznej.
Przykłady: po śmierci króla Jerzego VI 6 lutego 1952 królową Wielkiej Brytanii oraz Australii, Kanady i Nowej Zelandii została Elżbieta II - najstarsza córka zmarłego króla.
Po abdykacji wielkiego księcia Luksemburga Jana w dn. 7 października 2000 nowym władcą księstwa został jego syn Henryk.
Sukcesja wtórna
"Sukcesja wtórna", lub sukcesja wsteczna - nadzwyczajna sytuacja kiedy to wbrew porządkowi naturalnemu tron po synu (zstępnym) przejmuje wstępny: ojciec, lub inna osoba z pokolenia ojca (np. brat), a nawet dziadek. Sytuacje tego typu zdarzały się w historii bardzo rzadko - miały miejsce w następujących państwach:
- Francja. Jan I Pogrobowiec (bratanek), Filip V Wysoki (stryj) -20 listopada 1316
Jan I był synem króla Francji Ludwika X Kłótliwego i Klemencji Andegaweńskiej. Urodził się jako pogrobowiec, pięć miesięcy po śmierci swojego ojca. Panował jako król Francji i Nawarry, regentem był jego stryj - Filip, który sam został królem po śmierci Jana I 20 XI 1316 r.
Po śmierci króla Sisowath Monivong w 1941 r. jego następcą został wnuk Norodom Sihanouk, który w 1955 abdykował na rzecz swego ojca - Norodoma Suramarita
Po śmierci Ferdynanda I 20 lipca 1927 tron Rumunii objął jego małoletni wnuk Michał I w imieniu którego władzę sprawowała Rada Regencyjna. Jednak syn Ferdynanda I a ojciec Michała - Karol (wcześniej pozbawiony praw do tronu) powrócił do kraju i 8 czerwca 1930 przejął tron od syna jako Karol II.
- Gyanendra Bir Bikram Shah Dev (wnuk), Tribhuvan Bir Bikram Shah Dev (dziadek) - 18 lutego 1951
Gyanendra wstąpił na tron 1950 po odsunięciu jego dziadka Tribhuvana w trakcie powstania ludowego. Jednakże Tribhuvan powrócił do Nepalu i odzyskał tron.
- Dipendra Bir Bikram Shah Dev (bratanek), Gyanendra Bir Bikram Shah Dev (stryj) - 4 czerwca 2001
1 czerwca 2001 na skutek masakry której sprawcą był następca tronu książę Dipendra zginęło 9 członków rodziny królewskiej w tym król Birendra Bir Bikram Shah Dev ojciec Dipendry. W tej sytuacji formalnym królem Nepalu został sam Dipendra który jednak na skutek podjętej w trakcie tych wydarzeń próby samobójczej (według innej wersji postrzelenia przez straż pałacową) żył jeszcze tylko trzy dni. W dniu jego śmierci 4 czerwca 2001 tron przejął brat króla Birendry - Gyanendra (nieobecny w pałacu w czasie masakry).
- Letsie III (syn), Moshoeshoe II (ojciec) - 12 listopada 1990
Moshoeshoe od po uzyskaniu przez Lesotho niepodległości w 1966 został koronowany na króla. Pełnił swą funkcję do roku 1970, kiedy, po przegranych wyborach parlamentarnych przez partię premiera L. Jonathana, chcącego odzyskać kontrolę nad państwem, został usunięty z tronu. Wyjechał do Holandii gdzie przebywał na wygnaniu. W tym okresie regentką była jego żona, 'Mamohato Bereng Seeiso. Po obaleniu Jonathana w 1986, król odzyskał część rzeczywistej władzy, którą mu jednak odebrano na początku 1990; regentką ponownie została jego żona, a on sam został zmuszony do emigracji. W listopadzie 1990 jego syn, David Mohato Bereng Seeiso, zastąpił go na tronie jako król Letsie III. Do 1992 Moshoeshoe II przebywał na wygnaniu w Wielkiej Brytanii; w styczniu 1995 powrócił na tron Lesotho, zastępując swego syna. Rok później, w styczniu 1996, król Moshoeshoe II zginął w wypadku drogowym w górach Maluto,a tron objął ponownie Letsie III.