Garbarnia Kraków


Garbarnia Kraków – polski klub piłkarski z siedzibą w Krakowie, założony w 1921 roku przez kilkuosobową grupę pracowników Polskich Zakładów Garbarskich. Obecnie działa w formie stowarzyszenia kultury fizycznej. Początkowo Garbarnia była klubem wielosekcyjnym. Aktualnie funkcjonuje jedynie sekcja piłki nożnej mężczyzn, której seniorzy występują w rozgrywkach II ligi polskiej w grupie wschodniej.

Historia

Dotychczasowe nazwy

KS Lauda

Klub Sportowy "Lauda" (protoplasta dzisiejszej Garbarni) powstał jesienią 1921 roku. Pierwszym prezesem klubu został Feliks Szczepanik a drużyna rozpoczęła ligowe zmagania od najniższego szczebla rozgrywek - klasy C. W 1924 roku piłkarze z Ludwinowa awansowali do klasy B a sponsorem klubu zostały Polskie Zakłady Garbarskie, co spowodowało zmianę nazwy na Klub Sportowy "Garbarnia".

Walka o Ligę

Rozciągnięcie opieki nad klubem przez bogatego sponsora otworzyło przed ludwinowskim klubem drogę do krajowej elity. Wybudowany został bardzo nowoczesny na ówczesne standardy Stadion przy ul. Barskiej (otwarty w 1926 roku) a zawodnicy Garbarni rok później awansowali do Ligi Okręgowej. Już w pierwszym sezonie na drugim szczeblu krajowych rozgrywek Garbarnia była bliska awansu, jednak przegrała w barażach ze Śląskiem Świętochłowice. Klub został ukarany walkowerem, gdyż piłkarze Garbarni zeszli z boiska przed końcem meczu protestując przeciwko, ich zdaniem, tendencyjnemu sędziowaniu.

Rok później Garbarnia nie miała sobie równych ani w fazie zasadniczej ani w barażach i po pokonaniu wszystkich rywali awansowali do najwyższej klasy rozgrywkowej - Ligi.

Garbarnia wśród najlepszych

Już pierwszy sezon (1929) na najwyższym szczeblu ligowym przyniósł Garbarni pierwsze miejsce w tabeli na koniec rozgrywek. Pomimo to Garbarnia nie zdobyła tytułu mistrza Polski. Zadecydowało o tym zweryfikowanie jednego z przegranych spotkań głównego rywala Brązowych w walce o tytuł, poznańskiej Warty. PZPN uznał, że w przegranym meczu z Klubem Turystów Łódź w łódzkim zespole wystąpił nieuprawniony zawodnik i przyznał walkower na korzyść Warty, która tym sposobem wyprzedziła Garbarnię w końcowej klasyfikacji. Piłkarze z Krakowa musieli zadowolić się tytułem wicemistrzów Polski.

+ Najlepsi w sezonie 1929
!
! Klub
! Mecze
! Zw
! Rem
! Por
! Bramki
! Punkty
bgcolor="#FFD700"
1.
Warta Poznań
24
15
3
6
58-33
33
bgcolor="#C0C0C0"
2.
Garbarnia Kraków
24
13
6
5
62-43
32
bgcolor="#D2691E"
3.
Wisła Kraków
24
13
4
7
62-46
30
}

Rok później Garbarnia zajęła 6. miejsce w tabeli i potwierdziła przynależność do krajowej czołówki.

Największym sukcesem w historii klubu jest zdobycie Mistrzostwa Polski w sezonie 1931. Garbarnia ponownie nie miała sobie równych i wygrała Ligę wyprzedzając Wisłę Kraków oraz Legię Warszawa.

Skład drużyny, która zdobyła jedyne w historii Garbarni mistrzostwo Polski:
bramkarze: Grzegorczyk, Falkowski i Wojciechowski,
obrońcy: Konkiewicz, Bill, Joksch i Ślizowski,
pomocnicy: Skwarczewski, Wilczkiewicz, Augustyn i Nagraba,
napastnicy: Riesner, Maurer, Smoczek, Pazurek i Bator.
trener: Karl Jiszda.

+ Najlepsi w sezonie 1931
!
! Klub
! Mecze
! Zw
! Rem
! Por
! Bramki
! Punkty
bgcolor="#FFD700"
1.
Garbarnia Kraków
22
13
4
5
51-22
30
bgcolor="#C0C0C0"
2.
Wisła Kraków
22
13
3
6
53-30
29
bgcolor="#D2691E"
3.
Legia Warszawa
22
14
1
7
57-34
29
}

Wysoka forma zawodników Garbarni zaowocowała tym, że kilku z nich założyło koszulki reprezentacyjne. Najwięcej występów w biało-czerwonych barwach zaliczył Karol Pazurek, który aż 16 razy występował w trykocie z orzełkiem na piersi. Ponadto lewy łącznik Garbarni zdobył dla Polski 4 gole.

Brązowi reprezentowali również polski futbol na arenie międzynarodowej piłki klubowej. Rozegrali wiele spotkań towarzyskich z solidnymi zespołami europejskimi a za swoje osiągnięcia na tym polu otrzymali w 1932 roku Puchar Ministra Spraw Zagranicznych. Warto odnotować przede wszystkim zwycięstwo 8:0 nad słynnym Bayernem Monachium.

Rok po zdobyciu tytułu mistrzowskiego była bliska spadku i ostatecznie zajęła 10. miejsce do ostatniej chwili walcząc o utrzymanie. Reforma rozgrywek w 1933 roku okazała się niekorzystna dla krakowskiego zespołu. Z uwagi na fakt, że podziału na grupy dokonano w oparciu o kryterium geograficzne Garbarnia trafiła do bardzo silnej grupy zachodniej, gdzie musiała uznać wyższość Wisła Kraków, Cracovii oraz Ruchu Chorzów i nie zakwalifikowała się do grupy mistrzowskiej. W grupie spadkowej zajęła ostatnie miejsce i musiała walczyć o utrzymanie w barażach. W nich pokonała Śmigłego Wilno oraz Czarnych Lwów, dzięki czemu pozostała w najwyższej klasie rozgrywkowej.

W sezonie 1934 powrócono do klasycznego sposobu rozgrywania mistrzostw Polski. Garbarni wyszło to na dobre i zajęła wysoką czwartą lokatę za Ruchem Chorzów oraz lokalnymi rywalami: Cracovią i Wisłą.

Sezon 1935 był mniej udany. Piłkarze z Ludwinowa zajęli w nim siódme miejsce. Rok później Garbarnia znów była tuż za podium, zajmując czwarte miejsce. Brązowi zdobyli jedynie trzy punkty mniej niż najlepszy w rozgrywkach Ruch Chorzów i później już nigdy nie byli tak blisko tytułu mistrzowskiego. W następnym sezonie Garbarnia zajęła de facto ostatnie miejsce, bowiem wyprzedziła jedynie Dąb Katowice, zdyskwalifikowany za oszustwo z poprzedniego sezonu.

Pobyt Garbarni poza elitą trwał tylko jeden sezon. Ostatni, niedokończony, sezon przed wybuchem II wojny światowej Garbarnia rozgrywała w najwyższej klasie rozgrywkowej. Po rozegraniu 13 z 18 zaplanowanych kolejek piłkarze z Ludwinowa zajmowali 8. miejsce w tabeli i z uwagi na to, że spaść miał zaledwie jeden zespół byli niemal pewni utrzymania.

Okupacja niemiecka i pierwsze lata powojenne

Podczas II wojny światowej obiekty klubowe przejęte były przez okupanta i ulegały systematycznej dewastacji. Pomimo zakazów piłkarze Garbarni rozgrywali mecze a także brali udział w konspiracyjnych rozgrywkach. Brązowi rywalizowali w ramach Okupacyjnych Mistrzostw Krakowa i zajmowali w nich dwukrotnie 3. miejsce (w 1940 i 1943 roku).

W 1945 roku Garbarnia zdobyła Puchar Wydziału Spraw Sędziowskich Krakowskiego Okręgowego ZPN, wygrała też wszystkie spotkania eliminacyjne do krakowskiej klasy A. W dziesięciu meczach zdobyła 73 bramki i nie straciła ani jednej. W następnym roku bez problemów wygrała rozgrywki krakowskiej klasy A i po barażu wywalczyła awans do eliminacji odtwarzanej Ligi ogólnopolskiej. W sezonie 1947 w nieligowych mistrzostwach Polski Garbarnia zajęła drugie miejsce w swojej grupie eliminacyjnej, ustępując jedynie późniejszemu mistrzowi Polski Warcie Poznań. Jednocześnie Brązowi zakwalifikowali się do wznawiającej swoje rozgrywki I Ligi.

Powojenne występy w I lidze

Pierwszego powojennego sezonu w I lidze Garbarnia nie mogła zaliczyć do udanych. Zajęła 12. miejsce i spadła na zaplecze ekstraklasy. Pobyt na drugim szczeblu rozgrywek trwał jedynie rok a w drodze do I ligi Garbarnia nie przegrała ani jednego z 18 meczów. Rok 1949 przyniósł poważne zmiany organizacyjne. Kluby sportowe przymusowo łączono w zrzeszenia oraz zmieniano ich historyczne nazwy. W ten sposób Garbarnia stała się "Związkowcem Kraków" i pod tą nazwą przystąpiła do rozgrywek pierwszoligowych od następnego sezonu.

W sezonie 1950 Garbarni (Związkowcowi) udało się zająć wysokie szóste miejsce w tabeli. Kolejne podejście do ekstraklasy w następnym roku (1951) było znacznie mniej udane i Garbarnia po zajęciu przedostatniej lokaty spadła do II ligi. W tym samym sezonie Brązowi dotarli do ćwierćfinału Pucharu Polski, gdzie ulegli późniejszemu finaliście Wiśle Kraków.

W 1951 roku Zrzeszenie "Związkowiec" rozwiązano a Garbarnia połączyła się z Koroną Kraków tworząc Koło Sportowe "Włókniarz". Piłkarze z Ludwinowa w następnym roku zwyciężyli swoją grupę drugoligową i pewnie powrócili na najwyższy poziom rozgrywek, jednak w barażu o awans do I ligi okazali się słabsi od Budowlanych Opole (2:3 na wyjeździe i 1:1 przed własną publicznością). Kolejny sezon był dużo mniej udany a krakowianie utrzymali się w II lidze tylko lepszą różnicą bramek od rywali. Poszerzenie składu ekstraklasy w kolejnym sezonie pozwoliło Garbarni awansować po zajęciu 3. miejsca w II lidze.

W sezonie 1955 beniaminek, występujący znów jako Garbarnia, zajął bardzo wysokie 6. miejsce na koniec rozgrywek. Był to ostatni występ Garbarni na tak wysokim poziomie. Rok później piłkarze Garbarni spadli po zajęciu 12. (ostatniego) miejsca w tabeli I ligi i jak dotąd nie udało się im nigdy więcej do niej powrócić.

Na zapleczu ekstraklasy

Garbarnia spadła do grupy południowej II ligi. W pierwszym sezonie (1957) piłkarze z Ludwinowa zajęli wysoką 4. pozycję. Sezon 1958 Brązowi ukończyli na przedostatnim miejscu w tabeli swojej grupy i spadli do Krakowskiej Ligi Okręgowej. Był to pierwszy występ Garbarzy na trzecim poziomie ligowym od ponad 30 lat (ostatni raz w 1926 roku). Pobyt na tym szczeblu trwał tylko rok, bowiem gracze Garbarni bez problemu rozprawili się z rywalami strzelając w sezonie aż 100 bramek. Wygrali również turniej barażowy i powrócili na kolejne trzynaście lat na zaplecze I ligi.

Pierwszy po awansie sezon drugoligowy był znów bardzo udany dla Garbarni. Krakowianie uplasowali się na 4. miejscu na koniec rozgrywek w grupie południowej. W sezonie 1961 II liga była już rozgrywana w jednej grupie a Garbarnia zajęła w niej 10. miejsce. Rok 1962 zapisał się w historii polskiego futbolu zmianą systemu rozgrywania ligi z wiosna-jesień na przyjęty już powszechnie w ligach europejskich jesień-wiosna. W związku z tym sezon 1962 odbył się w pierwszym półroczu tego roku a w drugim przystąpiono do rozgrywania sezonu 1962/63. W skróconych rozgrywkach wiosennych Garbarnia w swojej grupie B zajęła 4. miejsce. Powtórzyła też wyczyn w pierwszych rozgrywkach według nowego harmonogramu, tam jednak 4. miejsce zajęła w gronie wszystkich drugoligowców.

W następnych sezonach Garbarnia zajmowała kolejno miejsca: 7. (63/64), 9. (64/65), 10. (65/66) i 5. (66/67). Ten ostatni sezon przyniósł duży sukces w Pucharze Polski, gdzie Garbarnia dotarła do ćwierćfinału po wyeliminowaniu m.in Górnika Zabrze (więcej o tym meczu).

Historyczne mecze

Najprawdopodobniej pierwszy mecz rozegrany przez Garbarnię (wówczas KS Lauda) (12 marca 1922)

W spotkaniu towarzyskim Lauda pokonała drużynę Zwierzynieckiego Klubu Sportowego<ref>Najstarszy mecz Garbarni - RKS Garbarnia Kraków</ref>.


Garbarnia: Rybak - Maślanka, Śmiałek, Kłaput, Miętka - Szopa, Janik, Włodarz, Czort - Popczyński, Błoński (74. Biernacik)

Sukcesy

Sezony w rozgrywkach w piłce nożnej

Zawodnicy

Piłkarze Garbarni w reprezentacji Polski

Będąc zawodnikami Garbarni Kraków w reprezentacji Polski wystąpili:

Karol Pazurek - 16 meczów, 4 gole (w latach 1927-35, debiutował w kadrze jako gracz Pogoni Katowice);
Zdzisław Bieniek - 7 meczów (w latach 1952-54, kończył reprezentacyjną karierę podczas gry w Garbarni);
Otto Riesner - 6 meczów (w latach 1931-35);
Józef Smoczek - 4 mecze, 2 gole (w latach 1930-35);
Gustaw Bator - 3 mecze, 1 gol (w latach 1931-32);
Konstanty Haliszka - 3 mecze (w latach 1934-35);
Franciszek Wilczkiewicz - 2 mecze (w latach 1931-32);
Tadeusz Konkiewicz - 1 mecz (w 1930 roku);
Antoni Konopelski - 1 mecz (w 1956 roku);
Marian Nagraba - 1 nieoficjalny mecz (w 1930 roku przeciwko Czechosłowacji);

W reprezentacji Polski zagrali również:

Robert Gadocha - 62 mecze, 16 goli (w latach 1967-75, złoty medal IO 1972, srebrny medal MŚ 1974), w reprezentacji zadebiutował dwa lata po odejściu z Garbarni, w której był wychowankiem;
Tadeusz Parpan - 20 meczów, 1 gol (w latach 1947-50), w reprezentacji grał jako zawodnik Cracovii, przed przyjściem do Garbarni;
Tomasz Stefaniszyn - 12 meczów (w latach 1952-60), w kadrze narodowej grał jako zawodnik Legii Warszawa i Gwardii Warszawa, wcześniej bramkarz Garbarni;
Edward Madejski - 11 meczów (w latach 1936-38), do Garbarni przyszedł po ostatnim występie w reprezentacji;
Grzegorz Kaliciak - 3 mecze (w latach 1996-99), w reprezentacji Polski występował przed przyjściem do Garbarni;
Edward Bill - 1 mecz (w 1927 roku), w drużynie narodowej wystąpił jako zawodnik Cracovii tuż przed przyjściem do Garbarni;
Juliusz Joksch - 1 mecz (w 1936 roku), w drużynie narodowej wystąpił jako zawodnik Warszawianki po odejściu z Garbarni;
Henryk Stroniarz - 1 mecz (w 1965 roku), jedyny mecz w kadrze narodowej zagrał już po odejściu z Garbarni;

Do kadry narodowej przez Ryszarda Koncewicza w 1953 roku powołany został również Józef Browarski, jednak nie wystąpił on w żadnym spotkaniu reprezentacji Polski.
Do kadry narodowej w latach 1931 i 1932 powołani zostali z Garbarni odpowiednio: napastnik Włodzimierz Maurer i bramkarz Józef Koszowski. Pozostali oni jednak niewykorzystanymi rezerwowymi.

Prezesi klubu od 2002 roku

Trenerzy od 2002 roku

Aktualne rozgrywki

Do sezonu 2007/08 Garbarnia Kraków występowała w małopolskiej IV lidze. Od sezonu 2008/2009 Garbarnia Kraków grała w III lidze małopolsko-świętokrzyskiej. W sezonie 2009/2010 Garbarnia zajęła drugie miejsce w tych rozgrywkach. W sezonie 2010/2011 Garbarnia zwyciężyła w swojej grupie III ligi i wywalczyła awans do II ligi. Spośród 34 spotkań ligowych piłkarze z Ludwinowa zwyciężyli w 24 meczach, 7 zremisowali i tylko 3 przegrali. W sezonie 2011/2012 Garbarnia rywalizować będzie w ramach grupy wschodniej II ligi.

W sezonie 2009/2010 Garbarnia zdobyła Puchar Polski na szczeblu okręgu krakowskiego, przegrywając następnie w półfinale małopolskim z Przeciszovią. W sezonie 2010/2011 Brązowi ponownie triumfowali w okręgu krakowskim a po pokonaniu Przeboju Wolbrom w małopolskim półfinale awansowali do finału tych rozgrywek. Tam ulegli Limanovii Limanowa 0:1 i odpadli z dalszych gier.

Kadra Garbarni w sezonie 2011/2012

Stan na 1 kwietnia 2012 roku


Sztab szkoleniowy

Związki z Ludwinowem i Zakładami Garbarskimi

Garbarnia bardzo silnie odwołuje się do tradycyjnych związków z Ludwinowem. Historia klubu nierozerwalnie związana jest z Zakładami Garbarskimi, które istniały na Ludwinowie od początków XX wieku. Wielu spośród działaczy, zawodników i kibiców klubu było pracownikami właśnie tego przedsiębiorstwa. Pracownikiem Zakładów Garbarskich był m.in. Feliks Szczepanik, pierwszy prezes klubu (wówczas KS Lauda). Zakłady Garbarskie udostępniły piłkarzom swoje obiekty, w których znalazły się m.in. szatnie dla zawodników a w 1924 roku zostały głównym sponsorem klubu, który przybrał nazwę "Garbarnia".

Odwołanie do ludwinowskich tradycji widoczne jest w piosenkach kibiców, które akcentują przywiązanie do dawnego, dziś praktycznie nieistniejącego Ludwinowa. Przykładem tego jest fakt, że słynny wodewil Ludwinowskie tango z muzyką Jerzego Petersburskiego i tekstem Andrzeja Własta jest traktowany przez kibiców Garbarni niemal na równi z hymnem klubowym.

Hymn klubu

Posłuchaj: Hymn Garbarni Kraków

Nasze barwy są brązowo-białe
Po to, żeby panny nas kochały.
Nic się nie martw, że forsy nie mamy.
Chłopcy z Ludwinowa lubią w piłkę grać.
Brąz to kolor siły i twardości,
A ten biały to symbol czystości.
Wszystkie kluby muszą nam zazdrościć,
Bo w Garbarni każdy, każdy jest jak brat.
Jesteśmy drużyną, co w piłkę dobrze gra.
My gramy ładnie, składnie.
Piłka chodzi jak po sznurku.
Musimy wygrać... wygramy ten mecz!
Dla nich zero bramek, dla nas dwie... trzy... sześć.

Garbarni cześć, cześć, cześć!.

Stadion


W pierwszych latach istnienia klub nie posiadał własnego stadionu i mecze rozgrywał na boiskach wynajmowanych od innych krakowskich drużyn. W 1926 roku otwarty został Stadion Garbarni przy ul. Barskiej. Garbarnia rozgrywała mecze na tym stadionie do czasu jego zburzenia w lutym 1973 roku. Następnym obiektem, który gościł zawodników Garbarni był Stadion Korony przy ul. Parkowej. Brązowi okazjonalnie korzystali również z obiektu Wawelu Kraków. W 1990 roku oddano do użytku obecny Stadion Garbarni przy ul. Rydlówka. Ponieważ domowy obiekt Garbarni nie spełnia wymogów licencyjnych II ligi w sezonie 2011/2012 Brązowi występować będą w meczach ligowych na stadionach Suche Stawy jesienią i Wawelu Kraków wiosną.

Kibice

W czasach świetności Garbarni klub cieszył się dużą popularnością w Krakowie. Na mecze Garbarni przychodziło wówczas nawet kilkadziesiąt tysięcy kibiców. Jeszcze podczas występów na Stadionie Korony w latach 80-tych mecze Garbarni obserwowało kilka tysięcy sympatyków futbolu. Obecnie widownia podczas meczów Garbarni liczy najwyżej kilkaset osób.

Kibice Garbarni zrzeszeni są w nieformalnym Klubie Kibiców.

Linki zewnętrzne



Garbarnia Krakau
Garbarnia Kraków
Garbarnia Cracovie