AKS Chorzów


AKS Wyzwolenie Chorzów – górnośląski klub sportowy powstały w 1910 roku w Königshütte (obecny Chorzów) w II Rzeszy Niemieckiej. Jest jednym z najstarszych działających klubów na Śląsku. Znany głównie dzięki sekcjom piłki nożnej i piłki ręcznej, ale także lekkiej atletyce (m.in. Halina Richter-Górecka złota medalistka w sztafecie 100 m Tokio 1964 i brązowa medalistka w sztafecie 100 m Rzym 1960, drużynowe mistrzostwo Polski mężczyzn w 1950 r.) i tenisie ziemnym (Danuta Wieczorek wielokrotna mistrzyni kraju, finalistka Wimbledonu jako juniorka). Jego szczypiorniści (i szczypiornistki) byli 12-krotnymi Mistrzami Polski, a piłkarze Wicemistrzami Polski w 1937 roku i trzykrotnie brązowymi medalistami oraz trzykrotnymi mistrzami Górnego Śląska (1942, 1943 i 1944).

Piłka nożna

Początki

AKS Chorzów powstał 22 sierpnia 1910 jako Verein für Rasenspiele Königshütte (Königshütte to Królewska Huta – część dzisiejszego Chorzowa).

Pierwsze swoje mecze drużyna VfR rozgrywała na boisku popularnie nazywanym "Na Pniokach", położonym między ulicami Karola Miarki<ref name="Hummereistrasse">wówczas niemieckiej Hummerei-Straße</ref> i Janasa<ref name="Annenstraße">wówczas niemieckiej Annen-Straße</ref> wśród ogródków działkowych, prawdziwą piłką ze skóry sprowadzoną przez Austriaka włoskiego pochodzenia – Kurta Pallavicini´ego, byłego członka Männer-Turn-Verein, (Męskiego Klubu Gimnastycznego) Königshütte<ref>"Chronik der Stadt Königshütte O/S", autor: Paul Rother</ref>, który był zarówno założycielem jak i zawodnikiem klubu<ref name="ReferenceA">"80 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 2000</ref>.
Pierwszym lokalem klubowym i szatnią był "Krügel" u Scharla, na rogu ul. Piotra<ref name="peterstrasse">wówczas niemieckiej Peter-Straße</ref> i ul. Ogrodowej<ref name="gartenstrasse">wówczas niemieckiej Garten-Straße</ref>. Pierwszym prezesem został wybrany rachmistrz Ganz (Papa Ganz), a pierwszą "jedynastkę" tworzyli: Zimmer w bramce, Rippel i Scholz (Baumeister) w obronie, Böhm (Zeski), Rambau, i Murlowski w pomocy, oraz Fränkel, Pander, Lindel, Pallavicini i Glombitza w ataku. Od początku zawodnicy zdobywali wiele pucharów i dyplomów<ref name=autonazwa1>"Königshütter Heimatblatt" z dn. 9 kwietnia 1970 r.</ref>.

Równocześnie z powstaniem sekcji piłki nożnej powstały też sekcje tenisa ziemnego i lekkoatletyczna<ref name=autonazwa1 />.

Już w sezonie 1911/12 VfR rozpoczął rozgrywki ligowe w I klasie podokręgu Kattowitz (Katowice), okręgu III (górnośląskiego), a w sezonach 1919/20 i 1921/22 zdobył dwukrotnie pierwsze miejsce w klasie A podokręgu Beuthen (Bytom), okręgu górnośląskiego. W rozgrywkach całego okręgu klub nie wywalczył jednak tytułu mistrza Górnego Śląska.

Lata międzywojenne

Mimo że po plebiscycie na Górnym Śląsku miasto Królewska Huta (75% głosowano za pozostaniem w granicach Niemiec)<ref>http://pl.wikipedia.org/wiki/Plebiscyt_na_G%C3%B3rnym_%C5%9Al%C4%85sku#Wyniki_g.C5.82osowania</ref> znalazło się w granicach II Rzeczypospolitej, VfR uczestniczył w rozgrywkach o mistrzostwo Niemiec, a 7 sierpnia 1922 r. stał się wraz z innymi 142 niemieckimi klubami wschodniego Górnego Śląska członkiem-założycielem powstałego w tym dniu w Królewskiej Hucie, niemieckiego Wojewodschaft Fussbalverband (Wojewódzkiego Związku Piłki Nożnej). Dopiero późniejsze porozumienie między tym niemieckim Wojewodschaft Fussbalverband i polskim Górnośląskim Związkiem Okręgowym Piłki Nożnej (GZOPN) oraz ''Polskim Związkiem Piłki Nożnej'' (PZPN) doprowadziło do przystąpienia VfR do polskich rozgrywek<ref>"75 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 1996</ref>.

Zmiana nazwy oznaczająca jej spolszczenie na Amatorski Klub Sportowy nastąpiła we wrześniu 1923 roku, początkowo jeszcze jako AKS Królewska Huta i pod taką nazwą klub walczył w czwartej edycji Mistrzostw Polski. Awans do fazy centralnej klub uzyskał dzięki wywalczeniu tytułu mistrza Górnego Śląska. Na tym szczeblu pokonał Wisłę Kraków ale z powodu gry nieuprawnionych zawodników, tzw. optantów, wynik ten został zweryfikowany jako walkower<ref>"75 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 1996, s. 67</ref>.

Polskie władze (sportowe) dyskryminowały<ref name="ReferenceA"/> królewskohucki klub, dopatrując się<ref name="ReferenceA"/> w nim niepolskości, co odbijało się<ref name="ReferenceA"/> na jego wynikach, które często zostawały wypaczane "odgórnymi" decyzjami PZPN-u<ref name="ReferenceA"/>, tym bardziej, iż pod względem sportowym AKS reprezentował wysoki poziom<ref name="ReferenceA"/>. Dowodem tego było chociażby zwycięstwo 18 sierpnia 1924 roku nad mistrzem kontynentu Spartą Praga 4:2. Temu spotkaniu przyglądała się, ogromna jak na owe czasy liczba 7 tysięcy kibiców, a wszystkie bramki dla AKS-u strzelił Mikisz. Sukces ten był zasługą sprowadzonego z Admiry Wiedeń Austriaka Neidlingera, który był pierwszym profesjonalnym trenerem AKS-u<ref>"Opowieść o trzech klubach", Michał Fabian ..., wyd. Agencja Mediów Lokalnych mediaL, 2005 r.</ref>.

Od 1927 roku klub występował na nowo wybudowanym, nowoczesnym stadionie mieszczącym się na Górze Redena ("Wyzwolenia"), gdzie gościnnie grała też drużyna Ruchu Wielkie Hajduki. Od 1934 roku, po zmianie nazwy miasta na Chorzów, klub nazywał się AKS Chorzów. W latach 30. władze sanacyjne doprowadzały kluby niemieckie do zadłużeń by móc wprowadzać do nich zarządców komisarycznych. Los taki spotkał też AKS<ref>"75 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 1996, s.70</ref>.

W 1937 roku Chorzowianie jako beniaminek I ligi wywalczyli wicemistrzostwo Polski, a do mistrzostwa zabrakło im dwóch punktów. Bardzo blisko zdobycia tytułu mistrza Polski piłkarze zielonych koniczynek byli w 1939 r., mimo iż ich rywale w lidze nie przebierali w środkach aby temu zapobiec, m.in. w meczu z Pogonią Lwów aresztowano Wostala za używanie języka niemieckiego, a bramkarzowi Mrugale Michał Matyas wybił kilka zębów<ref name="ReferenceA"/>. Niestety, z powodu wybuchu wojny rozgrywek nie dokończono. W drużynie tej występowali wielokrotni reprezentanci Polski, Jerzy Wostal i Leonard Piątek.

Okres 1939 – 1945

Po wybuchu II wojny światowej przeprowadzono na Górnym Śląsku delegalizację polskich organizacji sportowych. W efekcie klub powrócił do swej pierwotnej nazwy (VfR), a następnie zmienił ją na F. V Germania Königshütte i pod tą nazwą 29 października 1940 zadebiutował w Gaulidze Schlesien. Już w pierwszym sezonie gry w najwyższej klasie rozgrywkowej zdobył mistrzostwo Śląska (1941). W latach 1942-1944, po zmianie zasięgu terytorialnego i nazwy ligi (od sezonu 1941/1942 Gauliga Oberschlesien) trzykrotnie wywalczył mistrzostwo Górnego Śląska, dzięki czemu brał udział w rozgrywkach o puchar i mistrzostwo Niemiec, m.in. w sezonie 1941/42 odpadł z rozgrywek o mistrzostwo w 1/8 finału, przegrywając z ich późniejszym finalistą First Vienna FC 1894 w Wiedniu 0:1.

W tym okresie klub wygrywał rywalizację z najlepszymi drużynami górnośląskimi takimi jak: Vorwärts-Rasensport Gleiwitz (Gliwice), 1. FC Kattowitz (Katowice), SC Preussen Hindenburg (Zabrze), Beuthener SuSV 09 (Bytom), TuS Schwientochlowitz (Świętochłowice), TuS Lipine (Świętochłowice-Lipiny), a także lokalnym rywalem, Bismarckhütter SV 99 (Hajduki Wielkie/Chorzów), lepiej znanym pod nazwą Ruch Chorzów.

W drużynie Germanii grali tacy piłkarze jak: Werner Antoni Janik, Roman Mrugała, Henryk Spodzieja, Leonard Piontek, Pochopień, Teodor Wieczorek i Maksymilian Barański. Wojskowi znajdujący się w zarządzie klubu chronili piłkarzy przed powołaniami do Wehrmachtu. Leonard Piontek – uznawany za najlepszego piłkarza drużyny – powołanie otrzymał dopiero w grudniu 1944<ref>75 lat OZPN Katowice, s. 75</ref>. Mistrzostwo Górnego Śląska w 1943 r. piłkarze Germanii zdobyli w składzie: Pochopien I, Piontek, Schatton, Sekulla, Uhlig, Janik, Spodzieja, Wieczorek, Kowollik, Koschny i Urbanski<ref>Fußball I.S. 8-23.02.43, S. 4</ref>.

Lata powojenne

Po wojnie klub przez kilka lat utrzymywał się w czołówce polskich drużyn piłkarskich.
"Zielone Koniczynki" dwukrotnie uczestniczyły w nieligowych w Mistrzostwach Polski (1946 i 1947). Później grały siedem sezonów w reaktywowanej po wojnie I lidze (1948-1954).

W pierwszych latach powojennych drużyna należała do najlepszych w Polsce. Zdobycie mistrzostwa uniemożliwili jednak arbitrzy i działacze, którzy faworyzowali rywali, wiedząc, że w meczach z AKS-em obiektywizm i neutralność nie były najważniejsze. Powodem tego było "drobnomieszczańskie pochodzenie", utrzymywanie przez sponsorów – "wyzyskiwaczy" i sukcesy klubu w niemieckich rozgrywkach w latach 1940-1944.

Już w 1946 "Zielone koniczynki" zwyciężyły w pierwszych powojennych rozgrywkach klasy A, zdobywając tytuł mistrza Górnego Śląska. Tym samym AKS przystąpił do fazy centralnej rozgrywek o pierwszy powojenny tytuł mistrza Polski. Rozpoczęły się jednocześnie problemy z sędziami, działaczami, kibicami a nawet piłkarzami innych drużyn. W pierwszym meczu – z RKU Sosnowiec – goście wtargnęli na murawę stadionu AKS przy stanie 3:0 dla gospodarzy. Mecz przerwano i powtórzono od stanu 1:0<ref>75 lat OZPN Katowice, s. 80</ref>. Pod koniec października AKS grał w grupie finałowej z Wartą, w Poznaniu. Siedmiu piłkarzy klubu zostało w trakcie meczu pobitych przez rywali i nieznanych sprawców; Leonard Piontek miał torsje, Henryk Spodzieja stracił zęby a Franciszek Pytel musiał zostać w poznańskim szpitalu, bo obrażenia uniemożliwiały mu powrót. W czasie meczu ucierpieli też Marian Przewięda, Wilhelm Steifert, Erwin Michalski oraz Antoni Andrzejewski<ref>"80 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 2000, s. 81</ref>.
Innym razem, przed spotkaniem z ''Polonią Bytom'' agenci Ubecji porwali bramkarza Mrugałę, aby później wypuścić go kilkadziesiąt kilometrów dalej, tak aby nie zdążył już na mecz<ref>"80 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 2000, s.81</ref>.
Dwukrotne spłonięcie drewnianej trybuny stadionu na Górze Redena wydaje się również nieprzypadkowe tym bardziej, iż nigdy nie zostały wyjaśnione przyczyny jej podpalenia.
Jeszcze innym, znamiennym przejawem dyskryminacji była tzw. afera włoska. Dotyczyła ona dwóch młodych piłkarzy, uznawanych za utalentowanych; Henryka Janeckiego i Wincentego Franiela (Fox´a), którzy w czasie służby wojskowej w niemieckim Wehrmachcie dostali się we Włoszech do alianckiej niewoli i występowali tam w profesjonalnym klubie AC Legnano jako amatorzy, otrzymując pomoc startową i diety za mecze. Po powrocie na Górny Śląsk w roku 1947 i wyrażeniu chęci gry w AKS-ie zostali zawieszeni przez PZPN za domniemane "zawodowstwo"<ref name="ReferenceA"/>. Najbardziej kuriozalna "afera" zdarzyła się w roku 1948. Władza ludowa umocniła się już wtedy na tyle, że podjęła jawną wojnę z Kościołem. Klub AKS Chorzów ukarano więc "grzywną za grę w dni powszednie". Mecze bowiem oficjalnie nakazano rozgrywać w niedziele, w nadziei, iż zapełnią się stadiony, a opróżnią świątynie<ref>Wprost 24 - Piłka przekręcona</ref>.

Do najbardziej znanych zawodników tego okresu należeli tacy piłkarze jak Maksymilian Barański, Roman Durniok, Henryk Gajdzik, Henryk Janduda, Werner ''Antoni'' Janik, Józef Muskała, Henryk Spodzieja i Teodor Wieczorek.

W tych latach rozgrywano też derby Chorzowa między Ruchem, a drużyną "Koniczynek", które były tym bardziej ważne dla kibiców AKS-u, ponieważ "Niebiescy" przed wojną nie grali dla Chorzowa lecz dla gminy Wielkie Hajduki<ref>http://pl.wikipedia.org/wiki/Hajduki_Wielkie ,http://pl.wikipedia.org/wiki/Ruch_Chorz%C3%B3w</ref>, na meczach tych śpiewane więc było:
"Stać będzie kraj nasz cały,
stać będzie Piastów gród,
zwycięży nasz AKS,
bo to chorzowski klub".

Dalsza dyskryminacja klubu przez komunistyczne władze PRL-u za sukcesy piłkarskie podczas niemieckiej administracji za czasów II wojny światowej (władze PRL-u nie uznawały nawet daty powstania klubu<ref name="ReferenceA"/>), doprowadziła do spadku do drugiej (1954), a później do trzeciej ligi (1958). Na zgrupowaniach klubu w latach 50. brakowało nawet wody mineralnej<ref>"80 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 2000, s.82</ref>. Ostatni raz w trzeciej lidze drużyna AKS-u grała na początku lat 90. W późniejszych latach klub połączono ze ze Stalą i Konstalem, a od 1992 r., po kolejnej fuzji z Chorzowianką, przez kilka lat występował w okręgówce. Wszystkie te fuzje nie pomogły jednak klubowi odzyskać miejsca w rozgrywkach na poziomie centralnym<ref>"80 lat OZPN KATOWICE" KSIĘGA PAMIĄTKOWA, wyd. GiA KATOWICE w r. 2000, s. 82</ref>. Jednak na początku XXI wieku klub został pozbawiony historycznego stadionu (w miejscu jego kompleksów zostało wybudowane Centrum handlowe ''AKS''). Obecnie klub istnieje pod nazwą AKS Wyzwolenie Chorzów, a jego stadion mieści się przy ul. Lompy 10. Drużyna "Zielonych Koniczynek" zmaga się w czwartej lidze.

Były stadion AKS-u przy ul. Katowickiej był również dużym ośrodkiem sportowym. Posiadał korty tenisowe i osobne boisko piłki ręcznej oraz kompleks basenów pływackich. Po drugiej wojnie światowej organizowano na boisku AKS-u zawody lekkoatletyczne, jak również pokazy motocyklowe. Po jednym z takich pokazów w latach pięćdziesiątych spłonęła druga drewniana trybuna a krótko potem pierwsza drewniana trybuna z dachem stała się ofiarą pożaru.

Osiągnięcia

Reprezentaci narodowi

Historyczne nazwy klubu

Lokaty uzyskane przez klub w swojej historii występów w rozgrywkach niemieckich i polskich

! Sezon
! Uzyskane Miejsce
! Rozgrywki
style="text-align:center;"
1910-1911
powstanie klubu
kwalifikacja do Ligi górnośląskiej
bgcolor="00FF7F" align=center
1911/1912
2
Liga górnośląska, (okręg III, 1-sza klasa katowicka)
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1912/1913
4
Liga górnośląska – (okręg III, 1-sza klasa katowicka)
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1913/1914
5
Liga górnośląska – (okręg III, 1-sza klasa bytomska)
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
style="text-align:center;"
1914-1919
I wojna światowa
rozgrywek nieprzeprowadzono
bgcolor="00FF7F" align=center
1919/1920
1
Liga górnośląska – klasa A, okręg bytomski
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1920/1921
? podokręg bytomski
Klasa A
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1921/1922
1
Liga górnośląska – klasa A, okręg bytomski
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
style="text-align:center;"
1922-1923
?
przystąpienie klubu do polskich rozgrywek
bgcolor="00FF7F" align=center
1924
1
Mistrz polskiego Górnego Sląska
Klasa A
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
style="text-align:center;"
1925
półfinał Pucharu Fliegera
finalista Mistrzostw Polski
bgcolor="00FF7F" align=center
1926
3
Klasa A
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
align=center bgcolor=#ccffcc
1927
?
Klasa A
align=center bgcolor=#ccffcc
1928
?
Klasa okręgowa (odmiana klasy A)
align=center bgcolor=#ccffcc
1929
?
Klasa A
align=center bgcolor=#ccffcc
1930
1
Liga Śląska
align=center bgcolor=#ccffcc
1931
2
Liga Śląska
align=center bgcolor=#ccffcc
1932
6
Liga Śląska
align=center bgcolor=#ccffcc
1933
6
Liga Śląska
align=center bgcolor=#ccffcc
1934
5
Liga Śląska
align=center bgcolor=#ccffcc
1935
2
Liga Śląska
align=center bgcolor=#ccffcc
1936
1 – awans do I ligi
Liga Śląska
bgcolor="00FF7F" align=center
1937
2
Wicemistrz Polski
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1938
6
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1939
4 (rozgrywki niedokończone)
I liga
style="text-align:center;"
1940
kwalifikacje do rozgrywek niemieckich
sezon przejściowy
bgcolor="00FF7F" align=center
1940/1941
1
Gauliga Schlesien
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1941/1942
1
Mistrz Górnego Śląska
Gauliga Oberschlesien
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1942/1943
1
Mistrz Górnego Śląska
Gauliga Oberschlesien
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1943/1944
1
Mistrz Górnego Śląska
Gauliga Oberschlesien
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
style="text-align:center;"
1944-1945
chaos w rozgrywkach
nie wyłoniono mistrza GŚ
bgcolor="00FF7F" align=center
1946
1
3 miejsce MP
Klasa A
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1947
1
3 miejsce MP
Klasa A
(najwyższa klasa rozgrywkowa)
bgcolor="00FF7F" align=center
1948
5
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1949
5
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1950
8
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1951
4
Półfinał MP
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1952
9
I liga
bgcolor="00FF7F" align=center
1953
9
I liga
bgcolor="FF0000" align=center
1954
10 (spadek)
I liga
align=center bgcolor=#ccffcc
1955
11
II liga
align=center bgcolor=#ccffcc
1956
10
II liga
align=center bgcolor=#ccffcc
1957
7
II liga
bgcolor="FF0000" align=center
1958
12 (spadek)
II liga
align=center bgcolor=#ffff99
1959
2
Liga Śląska (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1960
1 – przegrane baraże o II ligę
Liga Śląska (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1961
?
Liga Śląska (III) liga
align=center bgcolor=#ffff99
1962
3
Liga Śląska (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1962/1963
3
Liga Śląska (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1963/1964
5
Liga Śląska (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1964/1965
4
Liga Śląska (III liga)
bgcolor="FF0000" align=center
1965/1966
10 (spadek)
Liga Śląska (III liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1966/1967
3
liga okręgowa (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1967/1968
6
liga okręgowa (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1968/1969
– awans
liga okręgowa (IV liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1969/1970
6
liga międzywojewódzka (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1970/1971
11
liga międzywojewódzka (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1971/1972
9
liga międzywojewódzka (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1972/1973
6
liga międzywojewódzka (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1973/1974
4
liga okręgowa (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1974/1975
2
liga okręgowa (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1975/1976
4
liga okręgowa (III liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1976/1977
9
klasa M (III liga)
bgcolor="FF0000" align=center
1977/1978
12 (spadek)
klasa M (III liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1978/1979
liga okręgowa (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1979/1980
liga okręgowa (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1980/1981
– awans
liga okręgowa (IV liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1981/1982
9
III liga
align=center bgcolor=#ffff99
1982/1983
5
III liga
align=center bgcolor=#ffff99
1983/1984
3
III liga
align=center bgcolor=#ffff99
1984/1985
6
III liga
align=center bgcolor=#ffff99
1985/1986
8
III liga
align=center bgcolor=#ffff99
1986/1987
11
III liga
align=center bgcolor=#ffff99
1987/1988
13
III liga
bgcolor="FF0000" align=center
1988/1989
12 (spadek)
III liga
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1989/1990
– awans
liga okręgowa (IV liga)
align=center bgcolor=#ffff99
1990/1991
13
III liga
bgcolor="FF0000" align=center
1991/1992
18 (spadek)
III liga
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1992/1993
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1993/1994
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1994/1995
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1995/1996
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1996/1997
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1997/1998
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1998/1999
okręgówka (IV liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
1999/2000
okręgówka (V liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
2000/2001
okręgówka (V liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
2001/2002
12
okręgówka (V liga)
style="text-align:center;"
2002/2003
klub nie przystąpił do rozgrywek
bgcolor=cc9966 align=center
2003/2004
1
Klasa B (VII liga)
bgcolor="D3D3D3" align=center
2004/2005
1
Klasa A (VI liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
2005/2006
4
Liga okręgowa (V liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
2006/2007
4
Liga okręgowa (V liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
2007/2008
2 – awans (reforma rozgrywek)
Liga okręgowa (V liga)
bgcolor=#e6e6e6 align=center
2008/2009
12
Nowa IV Liga Śląska (V liga)

}

Lokaty uzyskane przez klub w swojej historii występów w polskiej Ekstraklasie

! Sezon
! Uzyskane Miejsce
style="text-align:center;"
1937
2
style="text-align:center;"
1938
6
style="text-align:center;"
1939
4
style="text-align:center;"
1948
5
style="text-align:center;"
1949
5
style="text-align:center;"
1950
8
style="text-align:center;"
1951
4
style="text-align:center;"
1952
5
style="text-align:center;"
1953
9
style="text-align:center;"
1954
10 (spadek)
bgcolor="D3D3D3" align=center
od 1955
II liga

}

Piłka ręczna mężczyzn

Sekcja piłki ręcznej działała już przed II wojną jednak największe sukcesy odnosiła po wojnie.
Wznowiona została już na początku 1946 r. przy pomocy byłego bramkarza Ruchu i Azotów, Franciszka Tomana. Powojenne sukcesy zaczęto odnosić już rok później zdobywąc pierwsze mistrzostwo Polski (11-osobowo) i do 1953 roku "Zielone Koniczynki" nie oddały tego tytułu w inne ręce. Najbardziej znanymi zawodnikami wtedy byli grający w ataku bracia: Jerzy i Paweł Thiel, wielokrotni reprezentanci Polski, którzy po zakończeniu kariery zostali trenerami; Jerzy także reprezentacji Polski na mistrzostwach świata i Olimpiadzie w Monachium. Do innych autorów tych sukcesów należeli prócz Tomana, Klein, Biniok, Sobek, Wandzik, Brol, Morgała, Krawczyk, Pośpiech Setnik, Włodarczyk, Faber i bracia Truchanowie. Mecze piłki ręcznej AKS-u w tamtych czasach cieszyły się sporą popularnością, a średnia widownia wynosiła 5000 widzów.
W 7-osobowym szczypiorniaku drużyna nie odnosiła już takich wielkich sukcesów grając jednak do 1967 r. w I lidze. W latach 80. sekcja została rozwiązana.

Osiągnięcia

Piłka ręczna kobiet

Powojenna sekcja zawdzięcza swoje powstanie małżonce Jerzego Tila, Małgorzacie Setnik. Już w latach 1950-51 piłkarki dwukrotnie zdobywają trzecie miejsca, a w roku 1952 wicemistrzostwo Polski (7-osobowo). 11-osobowo sukcesy były jeszcze większe – mistrzostwo w latach 1958 i 1960. Do znanych zawodniczek tego okresu należały m.in. Cecylia Kinel, Irena Setnik, Aniela Franielczyk, Adelajda Wieczorek i Inga Milheim-Siuda.

W 1971 r. drużyna awansowała do (siedmioosobowej) I ligi (w latach 60. grano już tylko 7-osobowo), a dwa lata później zdobyła Puchar Polski, powtarzając w 1977 r. ten sukces.
Po przejęciu funkcji trenera przez Bogdana Cybulskiego w 1981 r. Zielone Koniczynki zdobyły Mistrzostwo i Puchar Polski. Rok później mistrzem znów był AKS, w którym występowały wtedy Bożena Enkelman, Iwona Witek Dorota Ochod-Bonenberg, Barbara Kustrzyk, Krystyna Majorek, Ewa Adamska, Barbara Krefft, Ewa Jacek, Barbara Garleja, Małgorzata Rogocz, Anna Rosa, Małgorzata Kazubek, Dorota Kozielska i Bożena Nicze.
Rok 1983 to czwarte zdobycie Pucharu, jednak dwa lata później nastąpił spadek z ekstraklasy. Po następnych dwóch latach powrót i kolejne zdobycie Pucharu, a w r. 1988 pod kierownictwem trenera Józefa Cebularza trzecie mistrzostwo Polski.

Następne lata to trwająca 5 lat fuzja z Azotami (1992) i utworzenie wraz z sekcją piłki ręcznej Ruchu (2001/02) Towarzystwa Piłki Ręcznej Chorzów, które nie zostało uwieńczone sukcesem.

Osiągnięcia

drużyny 11-osobowej

drużyny 7-osobowej

Lekkoatletyka

Większe sukcesy "królowej sportu" związane są z powstaniem nowego stadionu na Górze Redena pod koniec lat 30. XX w., który posiadał wtedy najlepszą bieżnię w Polsce, na której odbywały się regularnie mistrzostwa Polski i mecze międzypaństwowe. Wielu zawodników tej sekcji startowało z powodzeniem na olimpiadach, mistrzostwach Europy oraz w meczach międzypaństwowych. Wielkie zasługi jako trener miała Otylia Tabacka-Kałużowa, która wychowała wybitne zawodniczki, m.in. Halinę Richter-Górecką.

W okresie powojennym do najwybitniejszych reprezentantów należał Wacław Kuźmicki, olimpijczyk z Londynu (1948) w dziesięcioboju, późniejszy trener sekcji. Lata 50. i 60. były latami największych sukcesów klubu. Ukoronowaniem ich było zdobycie Drużynowego Mistrzostwa Polski w roku 1950. W latach 1990-1997 lekkoatleci zdobyli 31 indywidualnych tytułów mistrzowskich i wicemistrzowskich.

Do medalistek i medalistów mistrzostw Polski należeli m.in. Irena Kuźmicka, Krystyna Wątroba, Stefania Bober, Ewa Kuczowic, Joanna Kościelny, Renata Rudnik, Anna Pawełek, Anna Mączka i Anna Kornas (kobiety) oraz Paweł Kozubek, Jan Rzepka, Stanisław Werner, Joachim Luksa, Grzegorz Adamus, Ryszard Ullmann, Stanisław Gubiec, Paweł Nowak, Krzysztof Śliwa i sztafeta 4x100 m (mężczyźni).

Po likwidacji ponad 60-letniego stadionu na Górze Redena sekcja pozostała bez bazy treningowej. Aby całkowicie nie zawieszać swej działalności, sekcja lekkoatletyczna wspólnie z zapaśniczą istnieją od 2002 jako Towarzystwo Sportowe AKS mając swoją nową bazę na Stadionie Miejskim (była Chorzowianka).

Osiągnięcia

Zapasy

Sekcja zapaśnicza została założona po wojnie w 1952 r. Do jej powstania przyczynili się jej pierwsi sponsorzy panowie Liszka i Kańczyk. Pierwszym trenerem został Eryk Urgacz (1953). Do bardziej znanych zapaśników początkowego okresu należeli bracia Karczewscy (Sylwester, Jan i Henryk) oraz Wypiórowie (Jan i Antoni), a w wadze ciężkiej brylował Zdzisław Hyra, wielokrotny mistrz (1961, 1966) i wicemistrz Polski. W 1969 zespół awansował na jeden roku do I ligi. Prócz Hyry, czołowymi zawodnikami sekcji byli – Ewald Rudzki, Stefan Blachnik, Piotr Dybula, Janusz Żurawski i Piotr Rubisz.
Ostatnio priorytetem sekcji stało się szkolenie młodzików, kadetów i juniorów, a sukcesy odnieśli Artur Kazimierczyk (mistrz Ogólnopolskiej Olimpiady Młodzieży w 2001) oraz Dawid Piela (wicemistrz Polski juniorów w 2004).

Tenis stołowy

Założycielem powojennej sekcji był w 1948 r. Jan Nocoń. Napływ tenisistów nastąpił z rozwiązanego wtedy miejscowego Startu.
Do drużyny należeli początkowo Leonard Pyka, Alfred Krzyż, Henryk Stężała, Henryk Nowakowski, Jerzy Drążek i Adam Szczypta.
W roku 1978, nastąpiło statutowe (Polski Związek Tenisa Stołowego) rozgraniczenie na sekcję żeńską i męską. Drużyna męska nie odnosiła większych sukcesów.
Największym jej osiągnięciem były występy w II lidze, a w 1995 r. została rozwiązana.

Natomiast kobiety (Janina Krawczyk-Gaweł, Halina Majewska-Siewert, Ilona Skrzipczyk, Maria Stanik, Mariola Wolnicka-Świniarska, Wiesława Prochowska, Gabriela Widera-Szafraniec, Mariola Majewska-Gabrych) już w 1981 r. awansowały do II ligi. Po przejściowym spadku do III ligi (1988) zespół szybko powrócił do drugiej, a w 1999 r. awansował do I ligi. Do tej I-ligowej drużyny należały, grająca trenerka Świniarska, Anna Minkus, Izabela Ksol, Beata Pawlik, Joanna Szymanek, Danuta Nowakiewicz, Aneta Doniec i Kamila Grzywacz.
Przed paroma laty sekcję przejął chorzowski TKKF.

Inne sekcje

Sportowcy w reprezentacjach państwowych