9 lutego
Święta
- 474 – Zenon Izauryjczyk został cesarzem wschodniorzymskim.
- 1529 – Katedra bazylejska oraz inne świątynie w mieście zostały sprofanowane przez luterański tłum.
- 1552 – Założono miasto Valdivia w Chile.
- 1555 – W Gloucester został spalony na stosie protestancki biskup John Hooper, trzeci z męczenników podczas wprowadzanej przez królową Anglii Marię I Tudor rekatolicyzacji.
- 1601 – Hiszpański dwór królewski przeniósł się do Valladolid.
- 1621 – Grzegorz XV został wybrany na papieża.
- 1695 – Wojna wenecko-turecka: zwycięstwo floty tureckiej w bitwie pod Karaburun.
- 1788 – Austria wypowiedziała wojnę Turcji.
- 1798 – W Szwajcarii powstała marionetkowa, uzależniona od Francji, Republika Helwecka.
- 1801 – Francja i Niemcy podpisały pokój w Lunéville.
- 1825 – Izba Reprezentantów USA, z powodu braku rozstrzygnięcia w Kolegium Elektorów, wybrała na prezydenta Johna Adamsa.
- 1849 – Wiosna Ludów: proklamowano Republikę Rzymską, krótko istniejące państwo obejmujące terytorium Państwa Kościelnego.
- 1861 – Nowo powstałe Skonfederowane Stany Ameryki wybrały swoim prezydentem Jeffersona Davisa.
- 1893 – W mediolańskiej La Scali odbyła się premiera opery Falstaff Giuseppe Verdiego.
- 1895 – W Holyoke (Massachusetts) odbył się pierwszy mecz siatkówki, gry wymyślonej przez Williama G. Morgana, nauczyciela wychowania fizycznego w miejscowej szkole YMCA.
- 1896 – W Sankt Petersburgu zakończyły się pierwsze mistrzostwa świata w łyżwiarstwie figurowym. W jedynej rozegranej konkurencji solistów zwyciężył Niemiec Gilbert Fuchs.
- 1900 – Amerykanin Dwight Filley Davis ufundował nagrodę dla zwycięzców międzynarodowych zawodów drużyn męskich w tenisie, znaną od tej pory jako Puchar Davisa.
- 1902 – W wyniku zamachu stanu obalony został prezydent Paragwaju Emilio Aceval. Jego miejsce zajął przeciwnik polityczny Héctor Carvallo.
- 1904 – Wojna rosyjsko-japońska: zwycięstwo floty japońskiej w bitwie pod Czemulpo.
- 1909 – Francja i Niemcy zawarły porozumienie w sprawie Maroka.
- 1913 – Nad atlantyckim wybrzeżem obu Ameryk przeleciał tzw. meteor muskający atmosferę.
- 1915 – Kanał Sueski został zamknięty dla statków państw neutralnych w I wojnie światowej.
- 1918 – I wojna światowa: podpisano układ pokojowy między Państwami Centralnymi a Ukrainą w Brześciu.
- 1920:
- 1923:
- 1925 – Niemcy złożyły notę protestacyjną przeciwko zawartemu paktowi gwarancyjnemu między Francją i Polską. Pakt wiązał oba państwa obowiązkiem pomocy na wypadek niedotrzymania zobowiązań przez Niemcy.
- 1929 – ZSRR, Polska, Estonia, Łotwa i Rumunia podpisały w Moskwie wielostronny pakt o nieagresji (tzw. protokół Litwinowa).
- 1934:
- 1939 – Hiszpańska wojna domowa: wojska generała Francisco Franco zajęły Majorkę.
- 1942:
- W nowojorskim porcie spłonął i przewrócił się na burtę francuski transatlantyk SS Normandie.
- W USA wprowadzono całoroczny czas letni na okres trwania wojny.
- 1945 – Brytyjski HMS Venturer storpedował i zatopił u wybrzeży Norwegii niemiecki U-864; zginęło 73 członków załogi i kilku niemieckich i japońskich naukowców. Jest to jedyny w historii przypadek zatopienia zanurzonego okrętu podwodnego przez inny zanurzony okręt podwodny.
- 1946 – Józef Stalin wygłosił przemówienie, w którym zawarł słowa o izolacji wobec Zachodu. Była to zapowiedź zimnej wojny.
- 1950 – Senator Joseph McCarthy oskarżył 200 pracowników Departamentu Stanu o działalność antyamerykańską i współpracę z wywiadem ZSRR.
- 1953 – W odwecie za prześladowania Żydów w związku z tzw. spiskiem lekarzy kremlowskich, członkowie nacjonalistyczno-syjonistycznego podziemia dokonali zamachu bombowego na budynek radzieckiej ambasady w Tel Awiwie, w wyniku którego rannych zostało jej 3 pracowników. W odpowiedzi na zamach 3 dni później ZSRR zerwał stosunki dyplomatyczne z Izraelem.
- 1957 – Armeńska Telewizja Publiczna (ARMTV) rozpoczęła regularną emisję programu.
- 1960 – Aktorka Joanne Woodward została jako pierwsza uhonorowana swoją gwiazdą na Hollywood Walk of Fame.
- 1962 – Hiszpania złożyła wniosek o stowarzyszenie z EWG.
- 1963 – Dokonano oblotu Boeinga 727.
- 1964 – Zakończyły się IX Zimowe Igrzyska Olimpijskie w austriackim Innsbrucku.
- 1969 – Dokonano oblotu Boeinga 747 Jumbo Jeta.
- 1971 – Zakończyła się załogowa misja księżycowa Apollo 14.
- 1973 – Francja i Wielka Brytania nawiązały stosunki dyplomatyczne z NRD.
- 1975 – W katastrofie zachodnioniemieckiego samolotu wojskowego Transall C-160D na greckiej Krecie zginęło 37 żołnierzy Bundeswehry, mających objąć służbę w bazie NATO na terenie wyspy oraz 5 członków załogi.
- 1977 – Hiszpania i ZSRR wznowiły po 38 latach stosunki dyplomatyczne.
- 1978 – Kanada wydaliła 13 radzieckich dyplomatów pod zarzutem szpiegostwa.
- 1982 – W katastrofie japońskiego samolotu Douglas DC-8 w Tokio zginęły 24 spośród 174 osób na pokładzie.
- 1986 – Pojawiła się Kometa Halleya.
- 1990:
- 1991 – Na Litwie odbyło się referendum niepodległościowe.
- 1992:
- 1996:
- 1998 – W Tbilisi doszło do nieudanego zamachu na prezydenta Gruzji Eduarda Szewardnadze.
- 2001:
- 2004 – W Azerbejdżanie został utworzony Park Narodowy Hirkan.
- 2005 – Baskijska ETA zdetonowała samochód-pułapkę przed centrum kongresowym w Madrycie; ranne zostały 43 osoby.
- 2006 – Synod Generalny Biskupów Kościoła anglikańskiego poparł wniosek arcybiskupa Canterbury, Rowana Williamsa, o umożliwienie przyjęcia sakry biskupiej kobietom.
- 2010 – Parlament Europejski zatwierdził Drugą Komisję José Barroso.
Urodzili się
- 1344 – Meinhard III, hrabia Tyrolu (zm. 1363)
- 1656 – Róża Venerini, założycielka Zgromadzenia Pobożnych Nauczycielek, święta katolicka (zm. 1728)
- 1772 – Frans Michael Franzén, szwedzki poeta pochodzenia fińskiego (zm. 1847)
- 1773 – William Henry Harrison, amerykański polityk, prezydent USA (zm. 1841)
- 1804 – Rudolf von Carnall, niemiecki inżynier, geolog (zm. 1874)
- 1834 – Kamehameha IV, król Hawajów (zm. 1863)
- 1839 – Władysław Bogusławski, polski krytyk, nowelista i tłumacz (zm. 1909)
- 1846 – Wilhelm Maybach, niemiecki konstruktor, przemysłowiec (zm. 1929)
- 1848 – Piotr Chmielowski, polski krytyk i historyk literatury (zm. 1904)
- 1863 – Aleksander Skowroński, polski duchowny katolicki, prałat, działacz narodowy i społeczny na Górnym Śląsku, (zm. 1934)
- 1865 – Patrick Campbell, brytyjska aktorka (zm. 1940)
- 1871 – Fran Saleški Finžgar, słoweński duchowny, pisarz, dramaturg (zm. 1962)
- 1874 – Wsiewołod Meyerhold, rosyjski reżyser teatralny (zm. 1940)
- 1883 – Teodor Duracz, polski działacz komunistyczny, adwokat (zm. 1943)
- 1885 – Alban Berg, austriacki kompozytor (zm. 1935)
- 1890 – Jacobus Johannes Pieter Oud, holenderski architekt modernistyczny (zm. 1963)
- 1891 – Ronald Colman, angielski aktor (zm. 1958)
- 1892 – Peggy Wood, amerykańska aktorka (zm. 1978)
- 1895 – Fiodor Ocep, rosyjski reżyser filmowy (zm. 1949)
- 1901:
- 1909:
- 1910 – Jacques Monod, francuski biochemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1976)
- 1911 – Gypsy Rose Lee, amerykańska aktorka, pisarka (zm. 1970)
- 1912:
- 1913 – Adam Ochocki, polski dziennikarz, pisarz, satyryk, scenarzysta filmowy (zm. 1991)
- 1916:
- 1921 – Yves Ciampi, francuski reżyser filmowy (zm. 1982)
- 1922 – Kathryn Grayson, amerykańska aktorka (zm. 2010)
- 1923:
- 1925 – Andrzej Huza, polski kapitan żeglugi wielkiej (zm. 2010)
- 1926:
- 1928
- 1929:
- 1931:
- 1932:
- 1936:
- 1939 – Janet Suzman, południowoafrykańska aktorka
- 1940 – John Maxwell Coetzee, południowoafrykański pisarz
- 1941 – Kazimierz Kaczor, polski aktor
- 1942:
- 1943:
- 1944 – Alice Walker, amerykańska pisarka
- 1945 – Mia Farrow, amerykańska aktorka
- 1946 – Janusz Pichlak, polski dziennikarz sportowy
- 1947 – Carla Del Ponte, szwajcarska prawnik
- 1948 – Tadeusz Syryjczyk, polski polityk
- 1949 – Janusz Pyciak-Peciak, polski pięcioboista nowoczesny
- 1950 – Jerzy Piotrowski, polski perkusista zespołu SBB
- 1951 – Dennis Thomas, amerykański muzyk zespołu Kool & the Gang
- 1955 – Charles Shaughnessy, brytyjski aktor
- 1957 – Gordon Strachan, szkocki piłkarz, trener piłkarski
- 1958 – Henryk Sawka, polski rysownik, ilustrator, satyryk
- 1960:
- 1965 – Christian Schenk, niemiecki lekkoatleta, wieloboista
- 1967 – Brian Karger, duński żużlowiec
- 1968 – Darius Lukminas, litewski koszykarz
- 1969 – Paweł Tonkow, rosyjski kolarz
- 1971:
- 1972 – Norbert Rózsa, węgierski pływak
- 1973 – Hennadij Popowicz, ukraiński piłkarz (zm. 2010)
- 1974 – Krzysia Górniak, polska muzyk jazzowa
- 1975 – Justin Huish, amerykański łucznik sportowy
- 1976:
- 1978 – Aaron John Buckley, irlandzki aktor
- 1979:
- 1980 – Angelos Charisteas, grecki piłkarz
- 1981 – James Owen Sullivan, amerykański perkusista zespołu Avenged Sevenfold (zm. 2009)
- 1982 – Zersenay Tadese, erytrejski biegacz
- 1983:
- 1984:
- 1985:
- 1987 – Magdalena Neuner, niemiecka biathlonistka
Zmarli
- 1253 – Bogufał II, polski duchowny katolicki, biskup poznański (ur. ?)
- 1600 – Jan Fryderyk, książę wołogoski i szczeciński (ur. 1542)
- 1640 – Murad IV, sułtan Turcji (ur. 1610-1612)
- 1670 – Fryderyk III Oldenburg, król Danii i Norwegii (ur. 1609)
- 1824 – Anna Katarzyna Emmerich, błogosławiona, niemiecka zakonnica (ur. 1774)
- 1841 – Chrystian Piotr Aigner, polski architekt, teoretyk architektury (ur. 1756)
- 1857 – Dionísios Solomós, grecki poeta (ur. 1798)
- 1881 – Fiodor Dostojewski, rosyjski pisarz (ur. 1821)
- 1891 – Johan Barthold Jongkind, holenderski malarz i grafik (ur. 1819)
- 1892 – Karol Kucz, polski dziennikarz, wydawca (ur. 1815)
- 1930 – Augustyn Bludau, niemiecki duchowny katolicki, biskup warmiński, biblista (ur. 1862)
- 1944:
- 1948 – Adolf Lampe, niemiecki ekonomista (ur. 1897)
- 1950 – Adolf Szelążek, polski duchowny katolicki, biskup płocki (ur. 1865)
- 1957 – Miklós Horthy, węgierski admirał, polityk, regent Węgier (ur. 1868)
- 1959:
- 1960 – Ernst von Dohnányi, węgierski pianista, kompozytor (ur. 1877)
- 1963 – Sawa Botew, bułgarski encyklopedysta, agronom (ur. 1883)
- 1966 – Sophie Tucker, amerykańska aktorka, piosenkarka (ur. 1884)
- 1967 – Giorgio Bianchi, włoski reżyser filmowy (ur. 1904)
- 1969:
- 1975 – Paul Bromme, niemiecki polityk (ur. 1906)
- 1977 – Siergiej Iljuszyn, radziecki konstruktor lotniczy (ur. 1894)
- 1979 – Dennis Gabor, brytyjski fizyk pochodzenia węgierskiego, laureat Nagrody Nobla (ur. 1900)
- 1981 – Bill Haley, amerykański wokalista (ur. 1925)
- 1984 – Jurij Andropow, radziecki polityk, działacz komunistyczny, przewodniczący Prezydium Rady Najwyższej ZSRR (ur. 1914)
- 1991 – Paulina Wat, znana jako Ola Watowa, żona Aleksandra Wata
- 1993 – Zenon Brzewski, polski skrzypek, pedagog (ur. 1923)
- 1994 – Howard Martin Temin, amerykański genetyk, laureat Nagrody Nobla (ur. 1934)
- 1996:
- 1997 – Jack Owens, amerykański muzyk bluesowy (ur. 1904)
- 1998 – Maurice Schumann, francuski polityk, minister (ur. 1911)
- 1999:
- 2001:
- Edmund Neustein, polski księgarz i wydawca, który polskiej książce i literaturze poświęcił ponad 60 lat, w tym 43 lata w Izraelu, w Tel Awiwie (ur. 1918?)
- Herbert Simon, amerykański ekonomista, socjolog, laureat Nagrody Nobla (ur. 1916)
- Leon Śliwiński, polski malarz, kolekcjoner, konserwator dzieł sztuki (ur. 1916)
- 2002 – Małgorzata Windsor, brytyjska księżna, siostra Elżbiety II (ur. 1930)
- 2003 – Jerzy Maj, polski farmakolog (ur. 1922)
- 2004:
- 2005 – Ursula Schröder-Feinen, niemiecka śpiewaczka operowa (sopran) (ur. 1936)
- 2006:
- 2007 – Emil Kiszka, polski lekkoatleta, sprinter (ur. 1926)
- 2008:
- 2009:
- 2010:
- 2011:
- 2012:
9. Februar
February 9
9 février